Son günlər Suriyada vəziyyət yenidən kəskinləşməyə başlayıb. Əhməd Əş-Şaraanın başçılıq etdiyi keçid hökumətinin qiyam qaldıran druzlara qarşı fəaliyyəti İsraili prosesə müdaxilə etməyə vadar edib.
İsrail hətta Suriyanın müvəqqəti Prezidenti Əhməd Əş-Şaraanın sayarına yaxın ərazini belə bombalayıb. Yəni görünən odur ki, Suriyada hələlik daxili stabillik hökm sürmür. Daxildə bəzi qüvvələr imkan düşən kimi yeni hakimiyyətə qarşı üsyan qaldırır. Bu isə ölkədə onsuz da gərgin olan durumu daha da ağırlaşdırır.
Druzların aktivləşməsi də məhz bu vəziyyətin nəticəsidir. İsrail isə yaranmış vəziyyətdə druzların maraqlarını bəhanə edərək, Suriyanın daha dərinliklərinə girməyə çalışır.
Proseslər nə ilə yekunlaşacaq?
Mövzu ilə bağlı Bizim.Media-ya açıqlamasında politoloq Tofiq Abbasov bildirir ki, Suriya müvəqqəti hökumətinin dolğun, oturuşmuş fəaliyyət proqramı olmadığından hazırda bu ölkə uğrunda bölgə dövlətlərinin mübarizəsi gedir:
“Bu prosesdə də hazırda Türkiyə ilə İsrail əsas rol oynayır. İsrail Dəməşqə doğru hərəkət etməyə, imkan olduqca yeni ərazilər tutmağa çalışır. Ara-sıra atəş açmaqla da həm qorxutmağa çalışır, həm də məramının ciddi olduğunu göstərmək istəyir. Türkiyə də özünün cənub sərhədlərinin təhlükəsizliyini təmin etməyə tələsir. Ankaranın buna haqqı çatır”.
Sabitlikdən danışmaq tezdir...
Ekspert qeyd edir ki, bu fonda da bölgəyə münasibətdə İsraillə Türkiyənin baxışları, məramları, planları ziddiyyət təşkil edir:
“İsrail Suriyada kürd dövlətinin yaradılmasına çalışır. Suriyadakı müvəqqəti hökumətlə kürd dəstələri arasında silahı yerə qoymaqla bağlı razılıq əldə edilsə də, hələ bəzi yerlərdə müqavimət ocaqları da qalmaqdadır. Ona görə də Türkiyə narahatlıq ifadə edir.
İsrail prosesin gedişində druzlardan istifadə etmək istəyir. Onu da yaddan çıxarmayaq ki, hələ də Suriya ərazisində radikal terrorçu dəstələr qalmaqdadır. Yəni ərazidə sabitlikdən danışmaq hələ tezdir. İsrail təyyarələri Dəməşq ətrafında bir sıra əraziləri bombalayıb. Ona cavab olaraq Türkiyə hava qüvvələri də göyə qalxıb. Bu zaman toqquşma olmasa da, bir-birilərinə lazımi mesajları göndəriblər”.
“Gərginlik uzun sürməyəcək”
Politoloq düşünür ki, tərəflər arasında məsələ birbaşa toqquşmaya çatmamış, diplomatiya öz sözünü deməlidir:
“Türkiyənin Netanyahunun təyyarəsinə dəhliz verməməsi də ondan xəbər verir ki, indilikdə ölkələr barışmaz vəziyyətdədir. Amma bu antoqanizm çox sürə bilməz. Çünki bölgə olduqca qaynaq nöqtədir. Burada fövqəldövlətlərin maraqları da kəsişir. Bəzi dövlətlər sülhməramlı adı ilə ora öz qoşunlarını yeritmək istəyir. Lakin onu da unutmayaq ki, Türkiyə bu ərazilərdə qarant rolunu oynayır. Bu mənada İsrailin Türkiyə ilə təzyiq dililə danışması əbəsdir”.
Rüfət Sultan, Bizim.Media
