Rusiyanın Sənaye və Ticarət Nazirliyi Nazirlər Kabinetinə yüksək səviyyədə politsiklik aromatik karbohidrogenlər (PAH) olan təkərlərin qadağan edilməsini təklif edib.
Məlumdur ki, polisiklik aromatik karbohidrogenlər təkər istehsalında yumşaldıcı yağlar kimi istifadə olunur.
MÖVZU İLƏ BAĞLI:
Bazarda təkərlərin istehsal ili saxtalaşdırılaraq təzə adı ilə satılır – XƏBƏRDARLIQ
Lakin araşdırmalar göstərir ki, təkərlər aşındıqca havaya qarışan bu maddələr xərçəng yaradan (kanserojen) xüsusiyyətlərə malikdir və ətraf mühit üçün zərərlidir.
Rusiyada avtomobil şinlərinin tərkibindəki zərərli maddələrə qarşı mübarizə bazardakı qiymətlərə təsir edə bilər. Ehtimal edilir ki, qonşu ölkədəki yeni standartlar bazardakı ən ucuz məhsulların üçdə birinin "sıradan çıxmasına" və ya bahalaşmasına yol açacaq.
Hazırda bazardakı uyğun büdcə seqmentinə aid təkərlərin təxminən 30-40%-i köhnə texnologiya ilə istehsal olunur. Bu təkərlərin satışdan yığışdırılması seçimi azalda bilər.
Digər tərəfdən, məlum olduğu kimi, Azərbaycana təkər şinləri böyük ölçüdə xaricdən idxal olunur.
Bu vəziyyət qiymətlərə necə təsir edəcək?
Mövzu ilə bağlı Bizim.Media-ya danışan Liberal İqtisadçılar Mərkəzinin sədri Akif Nəsirli deyib ki, “ekoloji addım” avtomobil şinlərinin bahalaşmasına səbəb olacaq:
“Halbuki şinlərin qiymətinin artmasına digər amillər də təsir edir. Ən vacib faktor yeni qaydalardan sonra xammalın qiymətlərinin artmasıdır. Şin istehsalında istifadə olunan kauçuk, neft məhsulları və kimyəvi əlavələr dünya bazarında bahalaşdıqca, istehsal xərci də yüksəlir. Bu da birbaşa satış qiymətlərinə təsir edir.
İkinci mühüm səbəb logistika və daşınma xərcləridir. İdxal olunan şinlərin daşınması, xüsusilə yanacaq və nəqliyyat xərcləri artdıqda daha baha başa gəlir və bu əlavə xərc son qiymətə əlavə olunur.
Üçüncü amil valyuta məzənnəsidir.
Şinlərin böyük hissəsi xaricdən gətirildiyi üçün ABŞ dolları bahalaşdıqda və ya gücləndikdə yerli bazarda qiymətlər artır, çünki idxal dollarla aparılır.
Nəticədə bahalaşma tək bir səbəbdən yox, həm istehsal xərclərinin artması, həm də idxal və tələb amillərinin birlikdə təsiri ilə baş verir”.
Surxay Atakişiyev, Bizim.Media
