Gündəlik qayğılar və mənfi enerji dolu xəbərlər həyata konstruktiv və nikbin baxmaq çətin olur.
Bizim.Media pozitiv psixologiyanın banisi Martin Seligmanın pessimist və optimist insanların başına gələn hadisələrin səbəblərini necə izah etdiyini təqdim edir:
Optimizmin üslubu
Uğursuzluqlar müvəqqəti, və keçicidir. Hansısa layihəniz uğursuz oldusa bunu vaxt məhdudiyyəti ilə əlaqələndirin və özünüzü yüksək əhval-ruhiyyədə saxlayın.
Pessimist üslub
Bəziləri düşünür ki, uğursuzluqlar daimi, qlobal və şəxsidir. "Layihə uğursuz oldu, çünki mən istedadsızam və həmişə belə olacaq."
Bununla belə Seligman nikbinliyin mənimsənilə biləcək bir vərdiş hesab edir. Pessimist düşüncələrini tanımaq və onlara meydan oxumaqla insan daha optimist edir. Lakin, pessimizmin də müsbət tərəfləri ola bilər.
Pessimistlər potensial problemlərə daha yaxşı hazırlaşırlar, riskləri əvvəlcədən qiymətləndirirlər və daim analitik düşüncə tərzi tətbiq edirlər. Bu, gündəlik həyatda vacibdir və bu gün bir çox insanda çatışmayan bir xüsusiyyətdir.
Nəticədə, belələri daha az məyusluq yaşayırlar. Və müsbət nəticə baş verərsə, onlar müsbət emosiyaların artmasına nail olurlar ki, bu da optimistin qeyri-real ümidlərdən sonra məyusluğundan daha yaxşıdır.
Əlbəttə ki, ən pisini daim gözləməklə yaşamaq çox streslidir və bu düşüncə tərzi tez-tez başqalarını qıcıqlandırmağa başlayır. Lakin bu, mütləq fikirlərinizi daim bölüşməyi tələb etmir.
Optimistlər və pessimistlər etiket deyil, dünya ilə qarşılıqlı əlaqənin iki fərqli yoludur. Hər yanaşmanın öz güclü və zəif tərəfləri var. Bu fərqləri tanımaq təkcə başqalarını daha yaxşı başa düşməyə deyil, həm də öz düşüncəniz üzərində işləməyə, ən yaxşısına inanmaqla reallığın ayıq qiymətləndirilməsi arasında sağlam bir tarazlığa çalışmağa kömək edir.
Həll yolu xoşbəxt bir mühit axtarmaqdadır. İdeal mövqe "realist optimizm" və ya "optimist realizm" ola bilər. Bu, insanın bütün riskləri və çətinlikləri ayıqlıqla qiymətləndirdiyi, lakin onların öhdəsindən gəlmək qabiliyyətinə əmin olduğu və əlverişli nəticənin mümkünlüyünə inandığı bir mövqedir.
Realist bir optimist dünyanı aydın görür, problemləri və riskləri qəbul edir. Lakin öz gücünə və həll yolu tapmaq qabiliyyətinə inamını qoruyur. Onlar çəhrayı və yaxud tünd rəngli eynək də taxmırlar.
Məsələn pessimist deyir: "Stəkanın yarısı boşdur və tezliklə tamamilə quruyacaq."
Optimistsə belə deyir: "Stəkanın yarısı doludur. Bu kifayətdir!"
Realist deyir: "Stəkanın yarısı boşdur, yəni yarısı doludur. Hazırda 125 ml su var və bu, sizə növbəti bir neçə saat kifayət edəcək."
Bu tip insanları balanslı mühakimələri, konstruktivliyi və qorxuya deyil, obyektiv mənzərəyə əsaslanaraq hərəkət etmək istəyi ilə fərqləndirə bilərsiniz. Bu yanaşma çətinliklərə hazır olmağa, lakin qorxudan iflic olmamağa imkan verir. Lakin burada əsas sual ortaya çıxır.
Mənfi məlumatların hücumu altında pessimist olmaqdan necə qaçınmaq olar. Çünki pessimizm tez-tez sonsuz depressiv xəbər axını ilə alovlanır.
Alimlərin fikrincə, bu məsələdə yalnız sözdə rəqəmsal gigiyena kömək edə bilər. Bu da xəbərlərə sərf olunan vaxtı ciddi şəkildə məhdudlaşdırmağı, hətta xəbər tətbiqlərindən bildirişləri tamamilə söndürməyi əhatə edir.
Surxay Atakişiyev, Bizim.Media
