ABŞ-ın yeni Prezidenti Donald Tramp hələ səlahiyyətlərə başlamamışdan öncə bir sıra skandal fikirlərilə dünyanı çaşdırıb. O, Kanada, Qrenlandiyanın ABŞ-a birləşməli olduğunu bildirib, eyni zamanda Vaşinqtonun Panama kanalına nəzaərti bərpa edəcəyinə işarə vurub.
Tramp Kanadaya ABŞ-nin 51-ci ştatı olmağı təklif edib, eləcə də Danimarkadan Qrenlandiya adasını satmağı istəyib.
MÖVZU İLƏ BAĞLI:
Bizə uzaq, buza yaxın ölkələrin mübahisəsi və siyasi “karma”
Trampın sözlərinə görə, Birləşmiş Ştatlar daha böyük ticarət kəsirlərinə və Kanadanın ayaqda qalması üçün lazım olan subsidiyalara dözə bilməz: “Castin Trüdo (Kanadanın Baş naziri-red.) bunu bildi və istefa verdi”.
Onun fikrincə, amerikalılar və kanadalılar birlikdə böyük bir ölkə təşkil edəcək, vergilər aşağı salınacaq, ticarət tarifləri ləğv ediləcək, yaranacaq ölkə Rusiya və Çin hərbi gəmilərindən tamamilə qorunacaq.
Qrenlandiyaya gəldikdə dünyada ən böyük adadır. O, Danimarkanın tərkibində muxtariyyətə malikdir. Donald Tramp bildirib ki, Qrenlandiya üzərində nəzarət və ona malik olmaq ABŞ üçün vacibdir.
Şimalda yatan sərvətlər
Qeyd edək ki, Yer planetinin şimal hissəsi əsasən buzlardan ibarətdir. Amma son illər iqlim dəyişməsi əlaqədar buzlar ümumən əriyir. Bu fonda ola bilsin bir müddətdən sonra buzlu okeanın əriməsilə buzların altında yatan sərvətlərə kimlərin yiyələnməsi məsələsi gündəmə gələcək. Bəllidir ki, Qrenlandiya adasında böyük neft, qaz, qızıl və almaz yataqları var. Kanada isə sink, uran, qızıl, alüminium, daş kömür, nikel, polad kimi xammalların öndə gedən ixracatçısıdır.
Trampın planının pərdəarxası
Mövzu ilə bağlı Bizim.Media-ya açıqlamasında politoloq Zərdüşt Əlizadə bildirir ki, Trampın Kanada və Qrenlandiyaya sahib olmaq niyyətinin arxasında bir sıra məqamlarla yanaşı, gələcəkdə Şimal Buzlu Okeanının əriməsi nəticəsində buzların altında yatan sərvətlərə özünün yiyələnmək cəhdi də dayanır:
“Tramp peşəkar siyasətçi deyil. Kənardan gələn iş adamıdır. Dünya siyasətinin qanunlarını yaxşı bilmir. Hər məsələyə biznes nöqteyi-nəzərindən yanaşdığından elə bilir ki, dünya siyasəti də bir biznesdir. Trampın Kanada və Qrenlandiyaya sahib olmaq niyyəti gələcəkdə Şimal Buzlu Okeanın əriməsi nəticəsində buzların altında yatan sərvətlərə yiyələnmək istəyindən də qaynaqlana bilər. Yəni sözügedən niyyətinin arxasında bu amil də gizlənə bilər. Amma onun baş verməsinə hələ azı 50 il var”.
Çox başlar ağrıyacaq...
Ekspertə görə, indiki halda hər iki qanunverici orqanda respublikaçıların üstünlük təşkil etməsi Trampı sözügedən ideyalarını gerçəkləşdirə biləcəyinə həvəsləndirib:
“O, birinci dəfə Prezident olanda çox evləri yıxa bilərdi. Amma buna imkanı olmadı. Həmin dövrdə Konqresə nəzarət edən demokratlar Trampa çox şeyləri etməyə imkan vermədilər. İndi isə Trampın tərəfdarları hər iki palatanı – Senatı və Nümayəndələr Palatasını əllərinə alıb.
Bu fonda Tramo hesab edir ki, istədiyi planlarını həyata keçirə bilər. Bütün bunlar dünyada siyasətin tənəzzülünün əlamətidir. Amma hər halda Trampın bu ideyası çox başlar ağrıdacaq”.
Rüfət Sultan, Bizim.Media
