“Aprelin sonu, mayın əvvəli Azərbaycanda kənd təsərrüfatı üçün keçid dövrüdür. Bu vaxta qədər bazarda əsasən istixana və ya idxal məhsulları olurdu. İstixana məhsullarına çəkilən xərc, qazı, işığı, dərmana görə daha çoxdur. İdxal məhsullarının qiymətinə isə gömrük və logistik xərclər təsir edir. Ona görə də qışda və erkən yazda pomidor, xiyar, bibər baha olur”.
Bunu bəzi ərzaq qiymətlərində gözlənilən dəyişikliklə bağlı Bizim.Media-ya danışan Liberal İqtisadçılar Mərkəzinin sədri Akif Nəsirli bildirib.
O, əlavə edib ki, may ayından etibarən açıq sahədə məhsul yetişir:
“Cəlilabad, Masallı, Sabirabad, Salyan tərəfdə tarlada kartof, pomidor, xiyar, badımcan, bibər yığımı başlayır. Açıq sahənin maya dəyəri istixanadan 3-4 dəfə ucuzdur. Fermerə bircə su və yığım pulu lazımdır. Məhsul çoxalır, bazara tonlarla mal çıxacaq. Təklif çoxalanda qiymət düşür. Üstəlik bu dövrdə idxal dayanır, çünki yerli mal idxaldan ucuz olur. Nəticədə pomidor 3-4 manatdan 1-1.5 manata, xiyar 2.5-3 manatdan 0.8-1.2 manata, kartof 1.5 manatdan 60-70 qəpiyə enir. Badımcan, bibər də eyni qayda ilə ucuzlaşır.
Alça və yaşıl lobya da mövsümi məhsuldur. Alça aprelin axırı mayın əvvəlində çıxır. İlk 10 gün baha olur, 4-5 manata satılır. Amma mayın ortasından kütləvi yığım başlayır, 1.5-2 manata düşür. Yaşıl lobya da mayda çıxır, iyunda bol olur, qiymət 5-6 manatdan 2-3 manata enir”.
Hansı məhsulların qiyməti dəyişməyəcək?
Müsahibimiz hesab edir ki, bu mövsüm gilas, ərik, albalı, gavalı xeyli baha olacaq:
“Bu ağaclar mart-aprel aylarında çiçəkləyir. Çiçəkləmə dövrü ağacların ən zəif dövrüdür. Aprel ayında olan güclü yağış, dolu, şaxta çiçəyi tökür, tozlanmanı pozur. Çiçək tökülsə, meyvə bağlamır. Bu il aprelin ikinci yarısında aran və dağətəyi rayonlarda dolu düşdü. Quba, Xaçmaz, Şabran, İsmayıllı, Şəki zonasında çəyirdəkli meyvə bağlarına ziyan dəydi.
Fermerlər deyir ki, məhsuldarlığa 30-50% ziyan dəyib. Ağacda meyvə az olanda bazara da az mal çıxır. Tələb isə eynidir, hətta yayda tələb artır. Az mal, çox alıcı olanda qiymət qalxır. Ona görə də ötən il 3-4 manata olan gilas bu il 6-8 manatdan aşağı düşməyəcək. Ərik, albalı, gavalı da bahalaşacaq. İdxal da vəziyyəti xilas etməyəcək, çünki Türkiyə, İran, Özbəkistanda da bu il hava anomal keçdi, orda da məhsul azdır.
Yəni may-iyunda süfrədə tərəvəz ucuz olacaq, çünki yerli tarla məhsulu boldur. Meyvədə isə əksinə, çəyirdəkli meyvələr baha olacaq, çünki aprelin havası məhsulu vurdu. Qarpız, yemiş, üzüm kimi yay meyvələri iyul-avqustda çıxacaq. Onlara hava hələ təsir etməyib, qiyməti normal olacaq”.
Surxay Atakişiyev, Bizim.Media
