Məcburi köçkünləri düşündürən əsas məslələrdən biri də işğaldan azad olunmuş ərazilərdə torpaq islahatlarının nə zaman aparılacağıdır. Bu islahatlar doğma yurd-yuvasına qayıdan keçmiş məcburi köçkünlərlə yanaşı, Qarabağ və Şərqi Zəngəzura yatırım etmək istəyən sahibkarları da maraqlandırır.
Ona görə də işğaldan azad olunmuş ərazilərdə torpaq islahatlarının nə zaman və necə aparılacağı hər kəsi düşündür.
MÖVZU İLƏ BAĞLI:
Qarabağa köçənlərə pay torpaqları necə VERİLƏCƏK? – Nazirdən AÇIQLAMA - VİDEO
Bəs, islahatlar necə aparılacaq?
Suala VI çağırış Milli Məclisin Aqrar siyasət komitəsinin sədri olmuş Tahir Rzayev aydınlıq gətirib. O, Bizim.Media-ya açıqlamasında bildirib ki, işğaldan azad olunmuş ərazilərdə torpaq islahatlarının aparılması üçün ilk növbədə Dövlət Aqrar İslahat Komissiyası qərar verməlidir:
“Bu qərara əsasən də hər bir rayonda rayon islahat komissiyası yaradılmalıdır. Yerli komissiyalar qanunvericiliyə uyğun olaraq əvvəlcə torpaqları kateqoriyalara bölməlidir. Bildiyimiz kimi, Azərbaycanda torpaqların dövlət, bələdiyyə və şəxsi mülkiyyət formaları var. Bu mülkiyyət formalarına uyğun olaraq bölünən torpaqlarda əhalinin sayına görə xəritəçəkmə sxemi üzrə pay torpaqları sakinlər arasında bərabər ölçüdə bölünəcək.
Bu islahatlar getməlidir.
Çünki bu insanların konstitusion hüquqlarıdır. İşğaldan azad olunmuş ərazilərə qayıdan insanlar həyətyanı torpaq sahələri ayrılıb. Gələcəkdə bu şəxslərə islahat nəticəsində pay torpaqları da veriləcək. Nəzərə alaq ki, işğaldan azad olunmuş ərazilərdə şəhərsalmanın yeni metodlarından istifadə olunur.
Artıq Ağdam, Füzuli, Laçın kimi iri şəhərlərin salınması prosesi davam edir. Gələcəkdə bu şəhərlərdə və digər məntəqələrdə yaşayacaq əhaliyə öz istəklərinə uyğun torpaq payı veriləcək. Bundan başqa həmin ərazilərdə bələdiyyə torpaqları da olacaq. Nəzərə alaq ki, növbəti bələdiyyə seçkilərinə gedirik. Bu məsələyə də zamanla aydınlıq gələcək”.
“Məskunlaşmanın aparılmasını gözləmək lazımdır”
Tahir Rzayev onu da qeyd edib ki, Qarabağda və ətraf ərazilərdə torpaq islahatının obyektiv və ədalətli aparılması üçün müəyyən məqamlara diqqət edilməlidir:
“Məsələn, rayon var ki, əhalisi çoxdur, amma torpaqları azdır və yaxud əksinə. Ona görə də məskunlaşmanın başa çatmasını gözləmək lazımdır. Yalnız o zaman bilinəcək ki, hansı ərazidə nə qədər əhali yaşayır. Ola bilsin ki, torpaqdan daha səmərəli istifadə üçün bəzi rayonların ərazisindən torpaqlar digər rayonlarının sakinlərinin istifadəsinə verilsin. Yəni variantlar müxtəlifdir. Bunların hamısı hökumətin qərarından asılıdır. Amma məskunlaşan insanların hamısı pay torpağı ilə təmin olunacaq.
Bundan əlavə sahibkarlığın inkişafı üçün də torpaq sahələrinin ayrılması nəzərdə tutulur. Yerli sakinlərdən kimsə fermer kimi sahibkarlıqla məşğul olmaq istəyəcək. Belələrinə də torpaqlar veriləcək. Bu məqsədlə həm bələdiyyə, həm də dövlət torpaqlarından ərazilər ayrılacaq”.
Bəs, bu prosesə nə zaman start veriləcək?
Müsahibimiz bildirdi ki, bu prosesin başlanması daha çox insanların məskunlaşmasından asılıdır:
“Məskunlaşma nə qədər tez başa çatsa, islahatlar da bir o qədər tez başlayacaq. Bu gün xeyli sayda insan işğaldan azad olunmuş ərazilərdə məskunlaşıb. Lakin həmin insanların bir çoxu məşğulluq səbəbi ilə Bakı və digər bölgələrlə əlaqəlidirlər. Bir sözlə, torpaq islahatı məskunlaşma başa çatandan sonra aparılsa, bu daha effektiv olar. Ola bilsin ki, vaxtilə bu ərazilərdə yaşayan insanların müəyyən hissəsi öz dədə-baba yurduna qayıtmayacaq. Ona görə də gözləmək lazımdır ki, məskunlaşma başa çatsın və ədalətli islahat həyata keçirilsin”.
Surxay Atakişiyev, Bizim.Media
