Ultraemal olunmuş qidaların – o cümlədən çipslər, şirin içkilər və hazır yeməklərin – tez-tez istehlakı infarkt, insult və ürək-damar xəstəliklərindən ölüm riskinin əhəmiyyətli dərəcədə artması ilə əlaqələndirilir.
Bizim.Media xəbər verir ki, bu barədə “Science Daily” jurnalında məlumat dərc olunub.
Araşdırma göstərib ki, gündə doqquz porsiyadan çox ultraemal olunmuş qida qəbul edən şəxslər, təxminən bir porsiya ilə kifayətlənənlərlə müqayisədə daha tez-tez ciddi ürək-damar problemləri ilə üzləşirlər.
Bu kateqoriyaya sənaye üsulu ilə hazırlanmış qəlyanaltılar, emal olunmuş ət məhsulları, dondurulmuş yeməklər, şirin içkilər və qablaşdırılmış məhsullar daxildir.
Eyni zamanda riskin tədricən artdığı müəyyən edilib: gündəlik hər əlavə porsiya infarkt, insult və ya ölüm ehtimalını 5%-dən çox yüksəldir. Tədqiqatçılar vurğulayırlar ki, bu asılılıq qida rasionunun kaloriliyi, ümumi keyfiyyəti, eləcə də şəkərli diabet, hipertoniya və piylənmə kimi amillər nəzərə alındıqdan sonra da qalır.
Tədqiqatda əvvəlcədən ürək xəstəliyi diaqnozu qoyulmamış, yaşı 45-84 arasında olan 6,8 min nəfər iştirak edib. Ən yüksək istehlak səviyyəsinə malik qrup gündə orta hesabla 9,3 porsiya ultraemal olunmuş qida qəbul etdiyi halda, minimal səviyyəli qrupda bu göstərici 1,1 porsiya olub.
Tədqiqatın rəhbəri Amir Haydar bildirib ki, əldə olunan nəticələr qidanın emal səviyyəsinin risk formalaşmasında müstəqil rol oynadığını göstərir.
Onun sözlərinə görə, eyni kalorili və tərkibli rasionlarda belə, məhsulların emal dərəcəsi sağlamlığa əlavə mənfi təsir göstərə bilər.
Alimlər hesab edirlər ki, ultraemal olunmuş qidaların mənfi təsiri əsasən yüksək şəkər, yağ və duz tərkibi, eləcə də onların maddələr mübadiləsinə, iştahaya və iltihabi proseslərə təsiri ilə bağlıdır. Bu amillər isə artıq çəki və visseral yağın artmasına səbəb olur ki, bu da ürək-damar xəstəlikləri üçün əsas risk faktorlarındandır.
Araşdırmanın bəzi məhdudiyyətlərinə – o cümlədən məlumatların sorğu anketləri əsasında toplanmasına baxmayaraq – mütəxəssislər qida seçiminə diqqət yetirməyi və rasionda ultraemal olunmuş məhsulların payını azaltmağı tövsiyə edirlər.
Bizim.Media
