Çexiyanın baş naziri Andrey Babiş Azərbaycanda səfərdədir. Babişlə görüşdə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev bildirib ki, "Biz Çexiyadan hərbi təyinatlı bir çox məhsullar alırıq və indiki mərhələdə birgə istehsalla bağlı konkret layihələr üzərində danışıqlar gedir".
Azərbaycan-Çexiya hərbi əməkdaşlığı üçün hansı perspektivlər və resurslar var? Çexiya silahı Azərbaycan ordusunun silah arsenalının daha güclənməsində mühüm rol oynaya bilərmi?
Bizim.Media xəbər verir ki, hərbi ekspert, polkovnik Rövşən Məhərrəmov “musavat.com”a bildirib ki, baş nazir Andrey Babişin Azərbaycana səfəri və Prezident İlham Əliyevin birgə istehsalla bağlı açıqlaması Bakı-Praqa xəttində hərbi-texniki əməkdaşlığın yeni mərhələyə keçə biləcəyini göstərir.
Bu əməkdaşlıq təkcə alış-satış deyil, texnologiya transferi və lokal istehsal baxımından da əhəmiyyətli perspektivlər vəd edir:
“Çexiyanın müdafiə sənayesi uzun illərdir postsovet ölkələri üçün cəlbedici olub, çünki həm NATO standartlarını, həm də sovet platformalarına uyğun modernizasiya həllərini paralel təklif edir. Çexiya hərbi sənayesi əsasən artilleriya sistemləri, zirehli texnika və sursat istehsalında ixtisaslaşıb. Məsələn, "Dana" və "Morana" tipli özüyeriyən haubitsalar kifayət qədər məşhurdur.
Bundan başqa Çexiya "Aero Vodochody – L-39NG" kimi təlim və yüngül döyüş təyyarələrinin istehsalçısıdır. Çexiya hərbi sənayesi tapança, avtomat və bu kimi atıcı silahlar sahəsində dünya bazarında tanınır. Eyni zamanda "Tatra Trucks" yüksək keçid qabiliyyətli hərbi yük maşınları və platformalar istehsal edir. Bu məhsulları istehsal edən şirkətlər həm hazır məhsul ixrac edir, həm də lokal istehsal və texnologiya paylaşımı modellərinə açıqdır.
Bu baxımdan Azərbaycan üçün əsas əməkdaşlıq istiqamətləri genişdir. Azərbaycan ordusunun arsenalında hələ də sovet mənşəli texnika müəyyən yer tutur. Çex şirkətləri bu texnikanın modernləşdirilməsi, elektronika, optika, atəş idarəetmə sistemləri ilə təchizi sahəsində ciddi təcrübəyə malikdir. Azərbaycan bu təcrübədən yararlana bilər”.
Ekspert həmçinin deyib ki, Çexiya artilleriya sistemləri və sursat istehsalında güclüdür. Birgə istehsal layihələri Azərbaycanın bu sahədə idxaldan asılılığını azalda bilər. Tatra tipli platformalar çətin relyeflər üçün uyğundur və Azərbaycan ordusunun mobil qabiliyyətini artıra bilər:
“Prezident İlham Əliyevin vurğuladığı “birgə istehsal” məsələsi alışdan daha dərin məna daşıyır. Burada texnologiya transferi, yerli mütəxəssislərin yetişməsi, ixrac potensialı, üçüncü ölkələrə satış imkanları da nəzərdə tutula bilər”.
R.Məhərrəmov onu da bildirib ki, Çexiya NATO üzvüdür. Azərbaycanın NATO üzvü olan ölkə ilə hərbi-sənaye sahəsində əməkdaşlığı perspektivdə yeni imkanlar açacaq:
“Ümumilikdə, Çexiya ilə əməkdaşlıq Azərbaycanın hərbi arsenalını keyfiyyət baxımından diversifikasiya etmək üçün faydalıdır. Bu, xüsusilə aşağı və orta texnologiyalı sahələrdə ciddi nəticələr verə bilər. Əgər birgə istehsal layihələri real sənaye bazasına çevrilərsə, bu, Azərbaycanın müdafiə sənayesində növbəti mərhələyə keçidi demək olar”.
Bizim.Media