“3+3” formatının növbəti görüşü Ermənistanda keçiriləcək?

Ermənistan Xarici İşlər Nazirliyi (XİN) “3+3” formatında növbəti regional görüşə ev sahibliyi etməyə hazır olduğunu təsdiqləyib.

Bizim.Media xəbər verir ki, bu barədə erməni mətbuatı XİN-ə istinadla məlumat yayıb.

Nazirlik xatırladıb ki, İrəvan bu təşəbbüsü hələ 2024-cü ilin oktyabrında dəstəklədiyini bəyan etmişdi.

Qeyd olunur ki, görüşün dəqiq vaxtı və keçiriləcəyi şəhər sonradan elan olunacaq.

Bu bəyanat Rusiya xarici işlər naziri Sergey Lavrovun son açıqlamasından sonra gəlib. Lavrov bildirmişdi ki, Cənubi Qafqaz üzrə üçüncü “3+3” formatlı görüşə hazırlıq gedir və Moskva onun Bakıda və ya İrəvanda keçirilməsini təklif edib.

Qeyd edək ki, rəsmi Bakı İrəvandan gələn bu bəyanata münasibət bildirməyib.

“3+3” formatı nədir?

“3+3” formatı — Cənubi Qafqaz və regionun əsas qonşuları arasında əməkdaşlıq platformasıdır. Bu formatda iştirak edən ölkələr bunlardır:

Cənubi Qafqaz ölkələri: Azərbaycan, Ermənistan, Gürcüstan

3 qonşu region ölkə: Rusiya, Türkiyə, İran

Bu formatın məqsədi — Cənubi Qafqazda sabitliyin və inkişafın təmin olunması üçün regional platforma yaratmaq, bölgə problemlərini region ölkələrinin özlərinin iştirakı ilə və Qərb müdaxiləsi olmadan həll etməkdir.

Yeri gəlmişkən, Gürcüstan ilk gündən “3+3” formatına qarşı ehtiyatlı mövqe tutub və bu təşəbbüsdə iştirak etməyib.

Gürcüstan hökuməti bildirib ki, 2008-ci il Rusiya-Gürcüstan müharibəsindən sonra Tbilisi Moskva ilə birbaşa diplomatik əlaqələri kəsməyə məcbur qalıb və Rusiya ilə eyni masa arxasında oturmaq siyasi baxımdan məqbul deyil.

Buna görə də, “3+3” formatı real olaraq “2+3” kimi fəaliyyət göstərib — yəni Ermənistan, Azərbaycan, Rusiya, Türkiyə və İran iştirak edib, Gürcüstan isə prosesdən kənarda qalıb.

İndiyədək keçirilən görüşlər

Birinci görüş – 10 dekabr 2021, Moskva

Bu görüşdə Gürcüstan iştirak etməyib. Əsas müzakirə mövzuları: regional əməkdaşlıq, kommunikasiya xətləri, iqtisadi layihələr.

İkinci görüş – 23 oktyabr 2023, Tehran

Format yenə “2+3” şəklində baş tutub. İran görüşə ev sahibliyi edərək regional güc balansında rolunu möhkəmləndirməyə çalışıb.

Ermənistanın mövqeyi və dəyişən yanaşma

Ermənistan əvvəllər bu platformaya ehtiyatla yanaşsa da, 2024-cü ilin sonlarında “3+3” görüşünə ev sahibliyi etməyə hazır olduğunu bəyan etdi. Bu, İrəvanın regional əməkdaşlığa açıq olduğunun diplomatik mesajı kimi qiymətləndirilir. Həmçinin bu addım, Qərblə münasibətlərin gərginləşməsi fonunda Ermənistanın balanslaşdırma siyasətinə qayıtdığının əlaməti ola bilər.

Bizim.Media