Son dönəmlər dünya mətbutında və bir sıra iqtisadçıların açıqlamalarında 2022-ci ildə ərzaq qıtlığının yaşanacağı ilə bağlı proqnozlara rast gəlmək mümkündür. Xüsusilə də, ərzaq ehtiyacının təmin olunmasında idxalın xüsusi yer tutduğu və inkişaf etməkdə olan ölkələrin daha ciddi böhranla üzləşəcəyi ilə bağlı məlumatlar dərc olunur.
Bəs, Azərbaycan üçün ərzaq qıtlığı gözlənilirmi?
Bu sualı Bizim.Media üçün cavablandıran iqtisadçı ekspert Eldəniz Əmirov ilk olaraq ərzaq təhlükəsizliyinin təmin olunması üçün dövlət büdəcsindən ayrılan vəsaitin miqdarındakı artım göstəricilərinə diqqət çəkib:
“2020-ci ildə pandemiyanın fəsadlarından dolayı bu ilin əvvəlində də ərzaq təhlükəsizliyi məsələsi aktual problem kimi müzakirə olunurdu. Lakin 2021-ci ildə ərzaq təhlükəsizliyinin təmin olunması üçün təxminən 450 milyon manatdan artıq vəsait ayrılmışdı. Bu 2020-ci illə müqayisədə 11% daha çox idi. Sözügedən vəsaitin həcminin 2022-ci ildə daha da artırılacağı proqnozlaşdırılır. Təkcə kənd təsərrüfatına 997,3 milyon manata yaxın məbləğ ayrılacaq. Bu 2021-ci illə müqayisədə 55 milyon manat daha çoxdur.
Məhz 2022-ci ilin dövlət büdcəsində də təxminən 456 milyon manatın ərzaq təhlükəsizliyinin təmin edilməsi məqsədilə ayırlması proqnozlaşdırılır”.
İqtisadçının fikrincə, ərzaq qıtlığı ilə bağlı verilən proqnozları birmənalı şəkildə real qəbul etmək o qədər də doğru yanaşma deyil:
“Ölkədə və beynəlxalq aləmdə qıtlıqla bağlı “Bloomberg” və digər nüfuzlu dərgilər tərəfindən verilən proqnozlar isə, neqativliyi qabardan və manipulyasiyaya uğramış rəqəmlərə əsaslanırdı. Nümunə üçün qeyd edək ki, İngiltərənin məşhur konsaltinq şirkətlərindən birinin son məlumatına görə, 2022-ci ildə qlobal iqtisadiyyatın rekord həddə çataraq, 100 trilyon dolları keçəcək. Təsəvvür edin ki, 2022-ci ildə Hindistanın Fransanı, 2023-də İngiltərəni, 2033-də isə Almaniya və Yaponiyanı ötəcəyi qeyd olunur. Bunları ona görə qeyd edirəm ki, qıtlıqla bağlı verilən proqnozları birmənalı şəkildə qəbul etmək doğru deyil”.
Azərbaycanın ərzaq təhlükəsizliyinə gəlincə...
“Ermənistan öz ərzaq ehtiyaclarının böyük hissəsini bizim işğaldan azad etdiyimiz ərazilər hesabına ödəyirdi. Bu səbəbdən də Ermənistanda ərzaq məsələsi ilə bağlı ciddi problemlər yaranıb.
Lakin bu amil Azərbaycanın ərzaq təhlükəsizliyinə müsbət təsir göstərəcək. Həmin ərazilərdən tədarük olunan taxıl, dənli və digər bitkilər, eyni zamanda qida zəncirinə daxil olan digər məhsulların istehsalı hesabına Azərbaycan öz ərzaq təhlükəsizliyini bir qədər də gücləndirəcək”, deyə Eldəniz Əmirov qeyd edib.
Ekspertin qənaətinə görə, Azərbaycanda sözügedən istiqamətdə görülən tədbirlər təhlükəni minimuma endirib:
“Azərbaycanda kənd təsərrüfatı sahəsində genişmiqyaslı islahatlar aparılır. Bu sektorun inkişaf etdirilməsi üçün investisiyalar ayrılır. Eyni zamanda, Cənab Prezidentin bu sahəyə diqqət və qayğısı da üst səviyyədədir. Bu faktorların üzərinə dövlət büdcəsindən ayrılan vəsaiti və valyuta ehtiyatlarını da gəldikdə isə, ərzaq təhlükəsizliyi baxımından Azərbaycan üçün hər hansı təhlükənin gözlənilmədiyini söyləyə bilərik”.
Buna rəğmən Eldəniz Əmirov ərzaq qiymətlərində artımın olacağını da istisna etməyib:
“Ərzaq məhsullarında qiymət artımının olması mümkündür və bu olacaq. Amma Azərbaycanın dövlət büdcəsinin xərc hissəsi və mövcud valyuta ehtiyatları ərzaq təhlükəsizliyinin təmin edilməsi üçün yetərlidir. Buna görə də, hər hansı təhlükə və qıtlıq səbəbindən narahat olmağa ehtiyac yoxdur”.
Murad Əhmədov, Bizim.Media
