Əhalinin şəhərlərə axını getdikcə sürətlənir. Son statistikalara əsasən, Azərbaycan əhalisinin 54,3 faizini şəhər, 45,7 faizini kənd sakinləri təşkil edir. Bununla da şəhər infrastrukturu qarşısında yeni tələblər yaranır. Artan əhali sayı nəqliyyat, yollar, kommunal xidmətlər, səhiyyə, təhsil və digər xidmətlərinə olan tələbatı da artırır.
Bəs mövcud şəhər infrastrukturu bu artımı qarşılaya bilirmi?
Məsələ ilə bağlı Bizim.Media iqtisadçı ekspert Natiq Cəfərlinin fikrini öyrənib. Onun sözlərinə görə, xüsusilə Bakı şəhərinin infrastrukturu hazırda ciddi stress və təzyiq altındadır:
“Həm tıxaclar, həm metropoliten, avtobus və ictimai nəqliyyat, həm də su-kanalizasiya sistemi indiki əhali sayının yaratdığı yükü qarşılaya bilmir. Bu səbəbdən çoxsaylı problemlər yaşanır. Hətta yağışlar zamanı daha ciddi çətinliklərin yarandığının şahidi oluruq. Yəni, infrastruktur baxımından Bakı artıq yüklənib. Bundan sonra da əhalinin axını daha böyük problemlərə yol aça bilər.
Bakının yükünü azaltmaq üçün digər böyük şəhərlər konsepsiyası yaradılmalıdır
Məsələn, Xankəndi yarım milyonluq şəhərə çevrilməli, Gəncə bir milyonluq şəhər olmalı, Şəki, Mingəçevir, Lənkəran kimi şəhərlər də böyüməlidir. Bu şəhərlər ən azı 250-300 minlik şəhərlərə çevrilməlidir ki, Bakının yükü azalsın və həmin şəhərlərdə də ictimai mühit formalaşsın”.
N.Cəfərlinin fikrincə, Bakı yalnız iqtisadi imkanlarına görə cəlbedici deyil:
“İnsanlar təkcə iqtisadi fürsətlər axtarmırlar. Mədəni və ictimai imkanlar da əsasən Bakıda cəmləşir. Ona görə bütün bunların kompleks şəkildə həlli lazımdır. Məsələyə yalnız infrastrukturun yüklənməsi baxımından yanaşmaq olmaz. Əhalinin digər böyük şəhərlərdə cəmləşməsinə şərait yaratmaq lazımdır. Təkcə Bakının deyil, digər cəlbedici şəhərlərin formalaşdırılmasına təcili ehtiyac var. Hətta ciddi böyük şəhərlər formalaşdırılsa və onların cəlbediciliyi artsa, Bakıdan həmin şəhərlərə köç də baş verə bilər”.
Qeyd edək ki, hazırda dünya əhalisinin 55 faizindən çoxu şəhərlərdə yaşayır və proqnozlara görə, bu rəqəm 2050-ci ilə qədər təxminən 70 faizə çatacaq.
Xədicə Paşayeva, Bizim.Media