Həyatın ilk ilində uşaq bərk qidaları həzm etməyə başlayır və onların mədə-bağırsaq traktı mürəkkəb uyğunlaşma dövründən keçir. Bu keçid immun sistemi də daxil olmaqla, bədəndə dərin dəyişikliklərlə müşayiət olunur.
Bizim.Media xəbər verir ki, Baylor Tibb Kollecinin (ABŞ) və Tonqjie Universitetinin (Çin) alimləri siçanları nümunə kimi istifadə edərək, körpələrdə süddən bərk qidaya keçidin təkcə onların pəhrizini dəyişdirmədiyini, həm də bağırsaq immun sistemini illərlə "yenidən proqramlaşdırdığını" aşkar ediblər.
Süddən ayırma zamanı bağırsaq mikrobiomu kəskin şəkildə dəyişir. Bu, qısamüddətli, nəzarət altında olan iltihaba səbəb olur ki, bu da immun sistemini gələcəkdə daha sürətli və güclü şəkildə reaksiya verməyə öyrədən bir növ "təlim"dir. Buraya immun reaksiyası ilə əlaqəli genlərin fəaliyyətində dəyişikliklər daxildir.
Bu, immun hüceyrələrinin təcrübələri xatırlamasına və sonradan daha tez aktivləşməsinə imkan verir. Faydalı bakteriyalar (xüsusilə qram-müsbət bakteriyalar) bu öyrənməni asanlaşdırır, erkən antibiotik istifadəsi (məsələn, penisilin) isə prosesi pozur. İmmunitet zəifləyir və iltihabi bağırsaq xəstəliyi və yoğun bağırsaq xərçəngi riski artır.
Əhəmiyyətli olan odur ki, bu, yalnız erkən uşaqlıq dövründə işləyir. Başqa sözlə, uşağın inkişafının kritik bir dövrü var və bundan sonra bu sistemi yenidən proqramlaşdırmaq daha çətindir.
Tədqiqat siçanlarda aparılsa da, Kron xəstəliyi və xoralı kolit kimi xəstəliklərin erkən uşaqlıq hadisələri ilə niyə əlaqəli ola biləcəyini izah etməyə kömək edir və qidalanma və mikrobiom vasitəsilə qarşısının alınmasına yol açır.
Surxay Atakişiyev, Bizim.Media
