Son illər banklar göstərdikləri xidmətə görə komissiya haqlarını artırıblar. Nəticədə bankların təkcə komissiya haqlarından gəlirləri xeyli artıb. Məsələn, 2025-ci ilin noyabrın 1-nə Azərbaycan bankların qeyri-faiz gəlirləri 1 milyard 539 milyon manat təşkil edib ki, bu da illik müqayisədə 13% artımdır.
Cari ilin oktyabr ayının sonuna bankların hesabların aparılması üzrə xidmətlərdən əldə etdikləri komisyon gəlirləri 359.3 milyon manat təşkil edib. Ötən ilin eyni dövründə bu göstərici 331.9 milyon manat olub. Belə ki, illik müqayisədə bankların komisyon gəlirləri 8.3% artıb.
Rahat gəlir yeri olan komissiya haqqı bankları bu sahədə yeni faizlər tətbiq etməyə sövq edir.
Təbii ki, bu da haqlı narazılıq yaradır.
Məsələ ilə bağlı fikirlərini Bizim.Media ilə bölüşən Liberal İqtisadçılar Mərkəzinin sədri Akif Nəsirli bildirib ki, bankların komissiya haqlarından əldə etdikləri gəlirlərin kəskin artmasının əsas səbəbi faiz gəlirlərinin əvvəlki kimi sürətlə artmamasıdır:
“Kredit faizlərindən gəlir stabil qaldığı üçün banklar daha risksiz və davamlı gəlir mənbəyi kimi komissiyalara üstünlük verirlər. Digər tərəfdən, kart ödənişləri, onlayn köçürmələr və ümumi tranzaksiya həcmi artdıqca bankların göstərdiyi xidmətlərin sayı çoxalır və bu xidmətlərin əksəriyyəti komissiya əsasında işlədiyi üçün banklar bu sahəyə daha çox yönəlirlər.
Bankların əməliyyat xərclərinin - texnologiya, təhlükəsizlik, personal və infrastruktur xərclərinin yüksəlməsi də komissiyaların artırılmasına səbəb olur. Rəqəmsal bankçılığın genişlənməsi ilə yeni xidmətlər və funksiyalar yarandıqca onlara tətbiq olunan komissiyalar da çoxalır.
Bütün bunlara əlavə olaraq, iqtisadi qeyri-müəyyənlik və risklərin artması bankları dolayı gəlir mənbəyi kimi komissiyalara daha çox üstünlük verməyə sövq edir. Nəticə etibarilə komissiyalar banklar üçün risksiz, sabit və davamlı gəlir mənbəyi olduğundan banklar bu gəliri artırmaq üçün komissiya haqlarını artırmağa meylli olurlar”.
Surxay Atakişiyev, Bizim.Media
