Xəbər verdiyimiz kimi, İqtisadiyyat Nazirliyi yanında Antiinhisar və İstehlak Bazarına Nəzarət Dövlət Xidmətinin 2021-ci il üzrə fəaliyyətinə dair mətbuat konfransında çıxış edən qurumun rəhbəri Məmməd Abbasbəyli Dövlət satınalmalarda iştirak edən podratçı şirkətlərin texniki peşəkarlıq səviyyəsinin öncədən müəyyənləşdirilməsinin yeni qanunvericiliklə tətbiq oluna biləcəyini qeyd edib.
Qurum rəsmisi vurğulayıb ki, ölkəmizdə 10 manat nizamnamə kapitalı olan şirkətlər də mövcuddur.
Bəzi hallarda bu cür yeni yaranmış və təcrübəsi olmayan şirkətlərin tenderlərdə iştirak edərək qalib gəldiklərinə də şahid oluruq.
Bəs, bu cür mənfi halların aradan qaldırılması üçün hansı yeniliklərin tətbiqinə ehtiyac var?
MÖVZU İLƏ BAĞLI:
Mərkəzi Bank fevralda valyuta ehtiyatlarını artırıb - MƏBLƏĞ
Sualı Bizim.Media üçün cavablandıran iqtisadçı-ekspert Rəşad Həsənovun sözlərinə görə, yeni qanunun qəbulundan daha çox, mövcud qanunun tətbiqinin təmininə ehtiyac var:
“Məsələ ilə bağlı mövcud qanunvericilikdə bəzi müddəalar əks olunub ki, tenderlərdə olan ədalətsizliklərin dəyişməsi ilə nəticələnə bilər. Məsələn, “Satınalmalar haqqında” qanunda göstərilir ki, şirkətin təcrübəsi qiymətləndirmə zamanı komissiya tərəfindən nəzərə alınan əsas istiqamətlərdən biri olmalıdır. Yəni, şirkətlərin təcrübəsi ölçülməlidir. Lakin praktikada şahidi oluruq ki, bəzən 3 illik şirkətlər yox, 10 günlüklər tenderlərdə qalib olur. Bu isə, o deməkdir ki, qanunun tətbiqində problem var”.
Ekspert satınalmalarda hansı nüansalara xüsusi diqqət yetirilməli olduğunu da qeyd edib:
“Ümumilikdə isə, tenderlərlə bağlı qanunun yenidən işlənməsi vacibdir. Bir sıra məhdudlaşdırıcı parametrlər qanunda öz əksini tapmalıdır. Yalnız yeni texnologiyaların tətbiqi sahəsində yeni yaradılmış şirkətlərin iştirakı üçün xüsusi rəy almaq şərtilə şəraitin təmin olunması mümkün hesab olunmalıdır. Dövlət satınalmalarında təcrübə ilk növbədə nəzərə alınmalıdır.
Eyni zamanda qiymətləndirmə zamanı xüsusi çəkilərin təmin edilməsi də vacibdir. Məsələn, qiymətləndirmə zamanı şirkətin təcrübəsinə 30% üstünlük, təqdim olunan qiymət isə 25% və daha az dəyərlə verilməlidir.
Belə olan halda, təbii ki, (məmurlar tərəfindən yaradılmış) yeni şirkətlərin tenderlərə asanlıqla daxil olmasının qarşısı alınıb və təcrübəli podratçılar tərəfindən keyfiyyətli işin görülməsinə və rəqabətin təmin olunmasına şərait yaradılır”.
İqtisadçı bəzi dövlət satınalmalarını vahid sistemdən kənar həyata keçirilməsi məsələsinə də toxunub:
“Onlayn şəkildə təşkil olunan satınalmalar ümumi tenderlərin çox az bir hissəsini təşkil edir. Düşünürəm ki, bununla bağlı da kvota müəyyən edilməlidir. Eyni zamanda şərtlər sərtləşdirilməlidir ki, birbaşa satınalmalar, demək olar ki, mümkünsüzləşsin.
Yalnız hansısa formada, məsələn Qarabağda görülən işlərlə bağlı müəyyən istisnalar tətbiq edilsin. Çünki sözügedən sahədə bizim görə bilmədiyimiz məqamlar var və işin sürətli həyata keçirilməsi tələb oluna bilər. Digər əsas iqtisadi sahələrdə isə, birbaşa satınalmaların məhdudlaşdırılması diqqətdə saxlanılmalıdır. Lakin ilk növbədə qanunun tətbiqi təmin olunmalıdır”.
Murad Əhmədov, Bizim.Media
