Dəmiryolu təsərrüfatını yenidən qurmaq üçün 800 milyon manat xərclənəcək – ARAŞDIRMA

2027-ci ilin sonunadək Abşeron yarımadasında 20 sərnişin dəmiryol stansiyasının yenidən qurulması, aktivləşdirilməsi və ya inşası, o cümlədən Biləcəri stansiyası ilə Bakı Dəmir Yolu Vağzalı arasında "Şimal-Cənub” istiqamətindəki dəhliz boyu 4 yeni stansiyanın tikintisi nəzərdə tutulur.

Bu barədə Dövlət Şəhərsalma və Arxitektura Komitəsindən məlumat verilib. Məlumatda deyilir ki, Lökbatan qəsəbəsindən keçən dəmir yolu infrastrukturunun yenidən qurulacaq, Lökbatandan Bakı Dəmir Yolu Vağzalına müntəzəm şəhərətrafı dəmiryolu reyslərinin açılacaq.
Bundan başqa, Bakıxanov stansiyasından Zirəyə doğru uzanan və Bülbülə, Əmircan, Suraxanı, Yeni Suraxanı, Binə, Qala, Dübəndi və Zirədə yenidən qurulacaq 8 stansiyadan ibarət xəttin bərpa ediləcək. "Qaradağ-Güzdək”, "Zabrat-Maştağa-Zağulba” dəmiryolu dəhlizlərinin və Qaradağ rayonu ərazisində 2 yeni dayanacaq məntəqəsinin yaradılacaq. Heydər Əliyev Beynəlxalq Hava Limanına yeni dəmir yolunun çəkiləcək.Nəhayətdə, 2040-cı ilədək Abşeron yarımadası üzrə dəmiryol şəbəkəsinin ümumi uzunluğunun 198 km-dən 280 km-ə, stansiyaların sayının isə 26-dan 55-ə çatdırılması nəzərdə tutulur.

Mövcud infrastruktur niyə dağıdıldı?

Olduqca qulağa xoş gələn və müsbət assosasiya yaradan məlumatdır. Amma burda bir əmma var. Əmma da ondan ibarətdir ki, bu stansiyaların və dəmiryolu xəttlərinin ən azı 90 faizi var idi. Və bu nəhəng infrastruktur son müstəqillik illərində dağıdıldı.

Ümummilli lider Heydər Əliyevin təşəbbüsü ilə ötən əsrin 70-80-ci illərində Abşeron yarımadasında nəhəng dəmiryolu infrastrukturu yaradılmışdı. Və Abşeron yarımadasındakı yaşayış məntəqələrinə, o cümlədən Pirallahıya, Hövsana, Maştağaya, Buzovnaya və digər yaşayış məntəqələrinə elektrik qatarları işləyirdi.

Və insanlar 5-10 qəpiklə Bakının ən ucqar kəndlərinə çox rahatlıqla gedirdi. Lakin paytaxt və ətraf ərazilərdə tikinti bumu hesabına bu unikal infrastruktur məhv edildi. Ziya Məmmədov-Hacıbala Abutalıbov tandemi sayəsində 100 kilometrdən artıq dəmir yolu sökülüb, inventarları İrana satıldı. Dəmir yolunun yerində isə yeni yaşayış massivləri salındı. Daha doğrusu sökülən dəmir yolu torpaq biznesini çiçəkləndirdi.  

Şirvan-Hodariz dəmiryolununu ikinci xətti niyə söküldü? 

Ümumiyyətlə, Ziya Məmmədovun Azərbaycan dəmir yoluna zamanında çox böyük “töhvə”ləri olub. Onun rəhbərliyi dövründə ölkəmizin müxtəlif istiqamətində dəmir yolları sökülüb, polad materialları İrana satılıb. Tək bir faktı deyək ki, Şirvan şəhərindən Horadiz şəhərinədək 200 kilometrlik dəmir yolunun ikinci xətti heç bir əsas göstərilmədən söküldü. Bu əslində dövlətə arxadan zərbə idi. 

Çünki, hazırkı qiymətlərlə bir kilometr dəmir yolunun çəkilmə xərci 3 milyon manatdan artıqdır.

Və bu gün Azərbaycan höküməti Ziya Məmmədovun 15 il əvvəl sökdüyü 200 kilometrlik ikinci dəmir yol xəttini yenidən tikir. Bunun üçünsə büdcədən ən azı 600 milyon manat vəsait xərclənəcək. O cümlədən də Abşeron yarımadasındakı bir neçə dairəvi dəmiryolu xətti Ziya Məmmədovun göstərişi ilə sökülüb satıldı. Acınacaqlı hal da odur ki, Ziya Məmmədovun ləğv etdiyi dəmir yolu xəttinin bərpası üçün Azərbaycan höküməti təkcə 2018-ci ildə 100 milyon vəsait xərcləyib. Bu vəsait hesabına Bakı-Pirşağı-Sumqayıt və Bakı-Xırdalan-Sumqayıt sürət qatarının hərəkəti bərpa olunub. 

Gələcəkdə dağıdılmış digər dəmiryol xəttlərinin bərpası üçünsə yəqin ki, milyonlarla vəsait xərclənəcək. 

Surxay Atakişiyev, Bizim.Media