Ətdən imtina etmək bəzi xərçəng növlərinin riskini azalda bilər. Lakin, bəzi xərçəng növləri isə nisbətən yüksəlir.
Bizim.Media xəbər verir ki, alimlərin fikrincə, vegetarian pəhrizinə riayət edən insanlarda döş, böyrək, mədəaltı vəzi, prostat və çoxsaylı mieloma xərçəngi nisbəti daha aşağıdır.
Tədqiqatda doqquz uzunmüddətli kohortda təxminən iki milyon iştirakçının məlumatları təhlil edilib və orta hesabla 16 il izlənilib. Məqsəd pəhrizin ən çox yayılmış xərçəng növlərinin inkişaf riskinə necə təsir etdiyini qiymətləndirmək idi.
Xüsusilə, ətdən tamamilə imtina edən insanlarda çoxsaylı mieloma riski 31%, böyrək xərçəngi riski isə 28% daha aşağı olub. Həmçinin, mədəaltı vəzi xərçəngi riskində 21%, prostat xərçəngində 12% və döş xərçəngində 9% azalma qeydə alınıb. Heyvan məhsulları istehlakını qismən məhdudlaşdıranlarda da daha aşağı risklər müşahidə edilib.
Məsələn, balıq yeyən insanlarda döş, böyrək və yoğun bağırsaq xərçəngi riski 7-27% daha aşağı idi. Qırmızı ətdən imtina edən, lakin quş əti yeyənlərdə prostat xərçəngi riski bir qədər aşağı idi.
Eyni zamanda, tədqiqatçılar da əks tendensiyaları qeydə aldılar. Veqanlarda yoğun bağırsaq xərçəngi riski 40% daha yüksək idi, vegetarianlar isə boğaz xərçəngi riskini demək olar ki, ikiqat artırdı.
Tədqiqat müşahidə xarakterli olduğundan, bu artan risklərin arxasında duran mexanizmlər müəyyən edilmədi, lakin elm adamları onların müəyyən qida maddələrindəki çatışmazlıqlarla əlaqəli ola biləcəyini ehtimal edirlər.
Xatırladaq ki, qatıq bağırsaq sağlamlığını dəstəkləməyin yeganə yolu deyil. Mütəxəssislər mikrobiom, həzm və immunitetə təsir edən altı qəlyanaltı müəyyən etdilər. Fermentləşdirilmiş qidalar və paxlalılar bunlar arasındadır.
Surxay Atakişiyev, Bizim.Media
