Hər il 1–7 avqust tarixlərində dünyada Ana Südü ilə Qidalanma Həftəsi kimi qeyd olunur. Bu təşəbbüs 1992-ci ildən etibarən Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı (ÜST) və BMT-nin Uşaq Fondu - UNICEF-in birgə qərarı ilə təsis olunub. Məqsəd, ana südünün körpə sağlamlığı üçün əvəzsiz olduğunu xatırlatmaq, ictimaiyyətdə bu vərdişin qorunmasına və təşviqinə dəstək verməkdir.
Ana südü 6 ayadək olan körpələrin qidalanması üçün “qızıl standart” hesab olunur.
Bu qida ilk 6 ayda onların orqanizminin ehtiyac duyduğu enerji və qida maddələrinin hamısını qarşılayır. 6 aydan 12 ayadək olan müddətdə ana südü uşaqların sadalanan ehtiyaclarının yarısını, 13 aydan 24 ayadək olan müddətdə üçdə birini ödəyir.
Vaxtından əvvəl doğulan körpələrdə isə bu qida demək olar ki, onların həyatının mühafizəsini təmin edir. Belə körpələr üçün ana südünün əsas üstünlüyü ondan ibarətdir ki, bu qida onlarda çəkinin daha yaxşı artmasına, infeksion və iltihabi xəstəliklərin qarşısının alınmasına kömək edir. Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı tərəfindən körpələrin doğumdan bir saat sonra ana südü ilə qidalandırılması tövsiyə olunur. Bu prosesin 2 yaş və ya daha uzun müddətə davam etdirilməsi məsləhət görülür.
Azərbaycandakı vəziyyət
Rəsmi məlumatlara görə ölkəmizdə ana südü ilə qidalanma son bir ildə 20 faizə qədər aşağı düşüb. Beynəlxalq Uşaq Fondunun məlumatına görə Azərbaycanda körpələrin yalnız 28 faizi ana südü ilə qidalanır. Bu da o deməkdir ki, körpələrin böyük hissəsi süni qidalarla bəslənilir. Bu da körpələrin sağlamlığına ciddi təhdidlər yaradır.
Məsələ ilə bağlı Bizim.Media-ya danışan pediatr Vaqif Qarayev deyir ki, ana südü körpənin inkişafı və sağlamlığı üçün çox vacibdir:
“Bu barədə çox danışsaq da, süni qidalardan istifadə edən anaların sayı son zamanlar 5 dəfə artıb. Təbii ki, bu da süni qidalara olan tələbatı artırıb. Tələb artdıqca təklif də bahalaşır. Doğrudur bəzi hallarda, anada süd olmadıqda süni uşaq qidası tövsiyə oluna bilər.
Bu isə çox nadir hallarda olur. Bu məsələdə anaların da günahı var. Analar özləri uşaqlarını öz südləri ilə qidalandırmalıdırlar".
Ana südünün inanılmaz faydaları
Müsahibimiz qeyd edib ki, körpə doğulan ilkin saatlarda onu ananın sinəsi üstünə qoyurlar:
“Ona görə ki, “ağız südü” deyilən bir süd var. O südün tərkibi körpə üçün kifayət qədər faydalıdır. Həmin südün tərkibindəki inqrediyentlər immunitet üçün anadan uşağa keçir.
Bu körpədə xəstəliklərə qarşı müqavimət yaradır.Ona görə də o süd çox mühümdür. Analara tövsiyəm odur ki, onlara süni qidanı tərifləyən tibb personalını qovsunlar, onları eşitməsinlər.
Övladınızı sevirsinizsə, onu südünüzdən məhrum etməyin”.
Bəs, Ana Südü ilə Qidalanma Həftəsi ilə bağlı ölkəmizdə hansı tədbirlər həyata keçirilir?
Bunu öyrənmək üçün Səhiyyə Nazirliyinə sorğu göndərdik. Ona görə də mövzunu diqqətdə saxlayırıq.
Surxay Atakişiyev, Bizim.Media
