İsrail dünən Birləşmiş Ərəb Əmirliklərinin paytaxtı Əbu-Dabidə səfirliyinin açılmasını elan etdi.
Yaxın zamanlarda Əmirliklərdə konsulluğun da fəaliyyətə başlayacağını bildirən İsrail, daha əvvəl Türkiyədə səfir olmuş Eitan Naehin Ərəb Əmirliklərində İsrailin fövqəladə və səlahiyyətli səfiri olacağını elan etdi.
Qeyd edək ki, Eitan Naeh 2018-ci ildə İsrailin Qəzza zolağına qarşı hücumlarına cavab olaraq Türkiyədə “arzuolunmaz şəxs” elan olunub, ölkədən xaric edilib.
Diqqət çəkici əsas məqam isə Türkiyə o qədər də xoş münasibətləri olmayan Ərəb Əmirliklərinə keçmiş Türkiyə səfirinin təyin olunmasıdır.
MÖVZU İLƏ BAĞLI:
Tehranla Moskva arasında vaksinləşmə – Politoloqların şərhi
Bu arada xatırlatmaq yerinə düşər ki, Ərəb Əmirlikləri ilə Türkiyə arasındakı münasibətlər Qətərlə Körfəz ölkələri arasındakı anlaşmazlıqların fonunda daha da gərginləşib. Əmirliklər Türkiyəni və Qətəri Misirdə “Müsəlman qardaşları” təşkilatına dəstək verdiyi üçün ciddi rəqib olaraq qəbul edir.
ABŞ-da Tramp administrasiyasının son dövrlərində İsraillə digər ərəb ölkələri arasında münasibətlər yenidən normallaşmağa başladı.
Bunun da əsas səbəbkarı isə məhz ABŞ idi. Analitiklərin fikrincə, bu dövrdə etibarən bölgədə ABŞ-ın əsas müttəfiqinin kim olacağı, əgər belə demək mümkündürsə, ABŞ siyasətinin varisi olmaq uğurunda gizli mübarizə gedirdi. Səudiyyə Ərəbistanı və Qətər arasında yaranmış gərginlik də məhz bununla izah edilirdi.
Lakin bu gərginlikdən ən çox xeyir qazanan İran oldu.
“Blomberg” nəşrinin verdiyi məlumata görə Körfəz ölkələri tərəfindən embarqoya məruz qalan Qətər bundan yaxa qurtarmaq üçün hər il İrana milyon dollar həcmində pul vəsaiti göndərirdi.
Bu isə ABŞ və İsrailin İrana qarşı siyasi kursuna uyğun gəlmirdi. Bu baxımdan ABŞ-ın vasitəçiliyi ilə İsrail və digər ərəb ölkələri arasında münasibətlərin normallaşdırlması istiqamətində ilkin müqavilələr imzalandı.
Daha sonra isə müqavilələrdə nəzərdə tutulan istiqamətlər üzrə aviareylslər və səfirliklərin açılması prosesi başlandı.
Lakin Qətərlə yanaşı bölgədə digər önəmli güc mərkəzi Türkiyə idi. Daha əvvəl İsraillə birlikdə Yaxın Şərqdə ABŞ-ın əsas müttəfiqi olan Türkiyə 2016-cı ildən etibarən ABŞ-la münasibətlərində yaranmış soyuqlaşma ilə bağlı ərəb ölkələri ilə də problemlər yaşamağa başlamışdı. Qətərə qarşı dəstək nümayiş etdirməsi də ABŞ-ın müttəfiqi olan ərəb ölkələrinə qarşı Türkiyənin siyasi mövqeyindən irəli gəlirdi.
Türkiyənin İsraillə münasibətləri də son dövrlərə qədər gərgin olaraq qalırdı. Yalnız son aylar ərzində hər iki ölkə arasında gizli də olsa danışıqların aparıldığı və kəşfiyyat xidmətləri səviyyəsində əməkdaşlıq edildiyi məlumatları yayılmağa başlandı. Lakin bu yaxınlaşmanın da üçüncü qüvvələrin təşəbbüsü ilə reallaşdığı nəzərə çarpır.
Türkiyə Qafqazda öz geosiyasi mövqelərini gücləndirməyi bacarıb. İsrail isə körfəz ölkələri ilə əməkdaşlığı hər keçən gün genişləndirməkdə davam edir.
Bu baxımdan İsrailin yeni səfir təyinatı ilə əslində Türkiyəyə bölgə ilə bağlı mesaj verdiyini düşünmək olar. Nəticədə Türkiyə 2000-ci ilin əvvələrindən etibarən ərəb dünyasında söz sahibi olmaq istiqamətində çalışırdı. İndi isə bu plan İsrail tərəfindən reallaşdırılır.
Rəvan Əliyev, Bizim.Media
