Ürəksızladan uşaq ÖLÜMLƏRİ - Vaxtsız əcəl, yoxsa valideyn səhlənkarlığı – KİMDİR GÜNAHKAR?

Son vaxtlar azyaşlı uşaqların ölümü ilə bağlı ürəksızladan bədbəxt hadisələr tez-tez yaşanır. Bu il ərzində bir-birinin ardınca baş vermiş bədbəxt hadisələr istər-istəməz düşündürür: bu faciələr hansı qaranlıq səbəblərin nəticəsidir? Səbəblər  çoxşaxəli olduğundan, məsuliyyətin tək bir tərəfə yönləndirilməsi ədalətli olmaz. Amma oxun hədəfini hansı tərəfə çəksən yenə valideynləri göstərir.

Əgər belədirsə, valideyn diqqətsizliyi niyə artıb?  

Cəmiyyət yenə də qadınları – anaları günahlandırır. Sosial şəbəkələrdə bu hadisələri şərh edib anaları qınayanlar ailə başçısı olaraq kişilərin günün çox hissəsini işdə olduğunu, uşaqlara birbaşa nəzarət edə bilmədiyini deyirlər. Ananın evdə olduğu halda hovuzun, pəncərənin kənarında uşaq neyləyir? Həmin vaxt ana harada olub, başı nəyə qarışıb? Hətta qəzəbli təbəqə tələb edir ki, məsuliyyətsiz, laqeyd analar cinayət məsuliyyətinə cəlb olunmalıdır ki, başqalarına dərs olsun.

Bəs sosioloqlar nə deyir?

Sosioloqlar bu tip hadisələri təkcə “ana səhlənkarlığı” kimi deyil, daha geniş sosial məsuliyyət kontekstində dəyərləndirirlər.

Sosioloq İradə Həsənli mövzuyla bağlı Bizim Media-ya bildirib ki, bu hallar həm də məlumatlandırmanın, nəzarət mexanizminin yetərsizliyi ilə bağlıdır.

“Ailə tək günahkar deyil. Əlbəttə, valideyn səhlənkarlığı da var: əgər körpə uşaq boğulursa, ya yüksək mərtəbədən yıxılırsa, bu birbaşa valideyn nəzarətsizliyindəndir. Evində hiperaktiv uşağı olduğu halda ehtiyatlı valideynin yuxarı mərtəbədə nə işi var? Şəhərin mənzərəsini seyr etmək istəyirsə, o zaman zəhmət çəkib pəncərəyə barmaqlıq qoysun. Lakin problem təkcə ailədə deyil, onun sosial mühitində də gizlidir. Profilaktik tədbirlər hadisədən sonra deyil, hadisədən əvvəl olmalıdır. Amma bizdə hadisə baş verir, sonra ağıllarına gəlir ki, binaların balkonu daha hündür məhəccərli olmalıdır, ya hovuzun kənarı hasarlanmalıdır”.  

Sosiloq deyir ki, uşaq müəssisələri, eləcə də bələdiyyə qurumları profilaktik tədbirləri və maarifləndirməni sistematik aparmalıdırlar. Yerli icra hakimiyyətləri də tikintilərə vaxtında nəzarət etməlidirlər. Uşaqlar üçün təhlükəsiz yaşayış və istirahət məkanları yaradılmalıdır.

Xatırladaq ki, bu il aprelin 29-da Şəmkirin Mahmudlu kəndində 2023-cü il təvəllüdlü Turqut Tapdıqov nəzarətiz qalan zaman dərman içib. Tibbi yardımlara baxmayaraq, azyaşlı xəstəxanada ölüb.

Bundan başqa 14 iyunda 2021-ci il təvəllüdlü Ayşə Süleymanova Bakının Nərimanov rayonunda yerləşən binanın 8-ci mərtəbəsindən yıxılaraq ölüb.

İyulun 4-də Şəmkirin Qədimqala kənd sakinləri – 2018-ci il təvəllüdlü Nadirli Rəvan Teymurxan oğlu, 2016-cı il təvəllüdlü Nadirli Fərdi Teymurxan oğlu, və 2021-ci il təvəllüdlü Nadirli İsmayıl Nəriman oğlu çayda batıb. Ölənlərdən ikisi qardaşdır.

İyulun 10-da Qəbələnin Vəndam kəndində 4 yaşlı Aytac İsmayılova hovuzda boğulub. 2 gün sonra isə Zaqatalanın Meşleş kəndinə yaxın ərazidə Yuxarı Tala kənd sakini 2 yaşlı Səfiyyə İsmayılova valideynlərinin diqqətindən yayınaraq suda boğulub.

Şəfiqə Şəfa, Bizim Media