Moskvanın Bakı və Tehran arasında VASİTƏÇİLİK PLANI – Rusiya nədən narahatdır?

Rusiya xarici işlər naziri Sergey Lavrov iranlı həmkarı Hüseyn Əmir Abdullahianla görüşdə Tehran-Bakı gərginliyinin müvəqqəti xarakter daşıyacağına ümid etdiyini bildirib: 

“Ümid edirik ki, Bakı-Tehran münasibətlərindəki hazırkı gərginlik müvəqqəti xarakter daşıyır”.

Rusiya XİN başçısı Bakı-Tehran münasibətlərindəki gərginliyin tezliklə aradan qalxacağını da söyləyib: 

“Bu, Rusiya, İran və Azərbaycanın iştirakı ilə üçtərəfli əməkdaşlığın inkişafına yardım edəcək. Biz öz dostlarımıza mövcud problemlərin həllində kömək etməyə hazırıq”, - o deyib.

Bu açıqlamadan göründüyü kimi, Moskva indiki vəziyyətdə İranla Azərbaycan arasında gərginliyin olmasında elə də maraqlı deyil. Çünki belə vəziyyətin mövcudluğu onun Cənubi Qafqaz siyasətinə ziddir. 

Bu fonda görünən odur ki, Kreml Bakı ilə Tehran arasında yaşanan problemlərin həllinə kömək etmək adı ilə onlar arasında vasitəçiliyə ümid edir. 

Bəs, Moskvanın Tehran və Bakı arasında vasitəçi kimi çıxış etməsi realdırmı?

Mövzu ilə bağlı Bizim.Media-ya açıqlamasında politoloq İlqar Vəlizadə bildirib ki, İran Azərbaycana qarşı siyasətində korrektlər etməyincə, Rusiyanın Tehranla Bakı arasında münasibətlərdə vasitəçilik niyyəti də heç bir nəticə verməyəcək: 

“Bunun üçün ilk növbədə İran tərəfi Azərbaycana qarşı cari siyasətində müəyyən korrektlər etməlidir ki, kommunikasiya mümkün olsun. Yəni, münasibətlərin normallaşması üçün ilk növbədə İran ölkəmizə qarşı mövqeyini dəyişməlidir. Bu baş verməsə, kommunikasiyadan danışmaq yersizdir. 
Keçən həftə Türkiyənin xarici işlər naziri Mövlud Çavuşoğlu da yaxın gələcəkdə Bakı, Ankara və Tehran arasında üçtərəfli görüşün mümkünlüyünü bəyan edib. Lavrov isə bu görüş barədə heç nə deməyib. Bu da ondan xəbər verir ki, qonşu ölkələr İranla Azərbaycan arasında yaşanan gərginlikdən narahatdır. Ona görə də gərginliyi tənzimləmək istəyirlər”. 

İlqar Vəlizadə qeyd edib ki, Moskva Şimal-Cənub dəhlizi layihəsinin baş tutmasına çalışdığından İranla Azərbaycan arasında yaşanan gərginlikdən “narahat” olub:

“Rusiya açıq şəkildə bildirir ki, şimal-cənub layihəsinin reallaşması onların marağındadır. Ancaq Bakı ilə Tehran arasındakı gərginlik həmin layihənin reallaşmasına maneə yaradır. Bu fonda da Moskva iki ölkə arasında gərginliyin azalmasında maraqlı olduğunu göstərir. Belə olan halda, şimal qonşumuz Bakı və Tehran arasında münasibətlərin normallaşması üçün cəhdlər göstərir.
Lakin bu cəhdlər kifayət deyil. Çünki tərəflərin mövqeləri kifayət qədər fərqlidir. Bu zaman daha çox İranın mövqeyi sezilir. Tehran düşünür ki, Azərbaycan-İsrail münasibətləri birbaşa və bilavasitə İranın maraqlarına ziddir. Lakin İsraildə olan Azərbaycan xarici işlər naziri Ceyhun Bayramov bir daha bəyan edib ki, Bakı ilə Təl-Əviv arasındakı münasibətlər heç bir üçüncü dövlətə qarşı yönəlməyib”.

Rüfət Sultan, Bizim.Media