Qərb, böyük ölçüdə ABŞ-ın özü də digər ölkələrə münasibətdə ikiüzlü siyasət yürütməkdə davam edir. ABŞ sanksiya altında olan malların Ermənistan vasitəsilə Rusiyaya daşınmasını rəsmi olaraq dəfələrlə etiraf edib. Ancaq buna baxmayaraq, Vaşinqton İrəvanın bu hərəkətinə göz yumur. Göz yumması bir yana, Ağ Evdə İrəvanla əməkdaşlığın inkişaf etdiriləcəyini vurğulayırlar.
İkiüzlülüyün növbəti etirafı
ABŞ dövlət katibinin Avropa və Avrasiya məsələləri üzrə köməkçisi Ceyms O'Brayn Senatın Xarici Əlaqələr Komitəsinin Regional və Təhlükəsizlik Əməkdaşlığı Alt Komitəsində "Avropanın Gələcəyi" barədə dinləmələr zamanı sualları cavablandırarkən də bu məsələyə işarə edib.
MÖVZU İLƏ BAĞLI:
Qərbin “ikinci cəbhə” PLANI – Gürcüstanda terror aktları PLANLAŞDIRILIR?
“Bu həftənin sonunda bir neçə min rus əsgərinin, Ermənistanı tərk etməsi tələb olunan vaxt gəlib çatır və bu məsələ bir sıra səbəblərə görə həqiqətən əhəmiyyətlidir. Xüsusilə də beynəlxalq hava limanına (Rusiya) nəzarət etdiyi üçün sanksiyalardan yayınma və qaçaqmalçılıq məhz burada baş verir. Beləliklə, biz görəcəyik ki, Rusiya həqiqətən Ermənistanın istədiyi münasibətləri qura bilməsi üçün Ermənistanın suveren istəklərinə əməl etməyə hazırdırmı".
Buna rəğmən, O'Brayn Ermənistanın Rusiyadan qopması üçün lazımi tədbirlərin görülməsinin vacibliyini də qeyd edib.
Ermənistan Rusiyaya sanksiyadan yayınmağa necə kömək edir?
2022-ci ildə Ermənistanın ixracı 78%, idxalı isə 63.5% artıb. Bu dövrdə Rusiyaya ixrac 2.4 dəfə artaraq 2.4 milyard dollara çatıb. Buna paralel olaraq 2022-ci ildə Aİ-dən Ermənistana ixrac əvvəlki il ilə müqayisədə 70%-dən çox artıb. Ermənistanın xarici ticarətinin strukturu da onun Rusiyaya məhsulların yenidən ixracında iştirak etdiyini deməyə əsas verir.
Statsitik rəqəmlər göstərir ki, 2022-ci ildə əvvəlki il ilə müqayisədə Ermənistanın elektronika idxalı 2 dəfə, maşın və mexaniki qurğuların idxalı 52%, nəqliyyat vasitətlərinin idxalı 2.7 dəfə, qiymətli metal və daşların idxalı 3 dəfə, dəmir, polad və onlardan hazırlanan məhsulların idxalı 76%, texniki və tibbi avadanlıqların idxalı isə 42% yüksəlib. 2022-ci ildə Ermənistana idxalı kəskin artan 7 məhsul növünün 6-sı 2022-ci ildə Ermənistanın Rusiyaya ən çox ixrac etdiyi 10 məhsul sırasına daxil olub.
Analoji durum 2023-cü ildə də davam edib. 2023-cü ildə Ermənistandan Rusiyaya və Belarusa ixrac 3 dəfədən çox artıb. Buna paralel olaraq Aİ ölkələrindən Ermənistana ümumi idxal 93.5%, Almaniyadan idxal 2.3 dəfə, İtaliyadan idxal 70%, Niderlanddan idxal isə 84.4% artıb.
2023-cü ildə də Ermənistanın ən çox ixrac etdiyi ikinci məhsul maşınlar, avadanlıqlar, mexaniki qurğular qrupuna aid olan məhsullar olub. Bu statsitika onu deməyə əsas verir ki, Ermənistan bu məhsul qruplarına aid olan məhsulları müxtəlif ölkələrdən, xüsusilə də Aİ ölkələrindən idxal edərək Rusiyaya yenidən ixrac edir.
Amma buna baxmayaraq, ABŞ Ermənistana münasibətdə sanksiyalar tətbiq etmir. Əksinə görünən odur ki, onunla əlaqələri daha da yüksəltməyi, strateji səviyyəyə çatdırmağı düşünür.
Qərb niyə ikili standartlardan əl çəkmir?
Mövzu ilə bağlı Bizim.Media-ya açıqlamasında VI çağırış Milli Məclisin deputatı Elman Nəsirov bildirir ki, Qərb özünün ikiüzlü siyasətini standarta çevirmək niyyətindədir:
“Onlar xarici siyasətdə ikili standartlardan istifadə etməklə əslində ikiüzlülüyünü hər dəfə təsdiqləmiş olurlar. ABŞ-ın Ermənistana münasibətdə yürütdüyü siyasət fonunda bu reallığı növbəti dəfə görürük. Ukrayna müharibəsilə bağlı olaraq Vaşinqton və kollektiv Qərb Rusiyaya kəskin sanksiyalar tətbiq edib. Bu reallıq fonunda o da məlum olur ki, elə həmin ABŞ Ermənistan vasitəsilə bir çox malların Rusiyaya daşınmasını həyata keçirib.
O da bəllidir ki, ABŞ Ermənistanla münasibətlərini strateji müttəfiqlik səviyyəsinə qaldırmaq niyyətindədir. Bununla bağlı müvafiq sənədlər də imzalanıb. Vaşinqton Ermənistan vasitəsilə Cənubi Qafqaza daxil olmaq istəyir. Onda Ermənistan vasitəsilə düşmən hesab etdiyi Rusiyaya sanksiyaya düşən malların satılmasına nə ad vermək olar?”
“Həqiqətlər gec-tez üzə çıxır”
Deputatın fikrincə, ABŞ bir sıra hallarda özünü bir formada təqdim edir, amma reallıqda tamamilə başqa bir forma və məzmun daşıyıcısına çevrilir:
“Bu həqiqətlər gec-tez üzə çıxır. Dünya ictimaiyyəti bilmir nəyə inansın. Deyilənlərə və gördüklərinə inansın, yoxsa deyilməyən və görmədiklərinə. Hazırda ikinci tendensiya daha geniş vüsət almağa başlayıb.
Ancaq istənilən halda ABŞ Ermənistana nə qədər dəstək versə də, Azərbaycan güclü dövlətdir və öz müdafiəsini ən yüksək səviyyədə qura bilib. Strateji və tarixi nailiyyətlər qazanmışıq. Güclü müttəfiqlərimiz var. ABŞ-ın özü də Azərbaycanla strateji tərəfdaşdır. Bir çox fundamental məsələlərdə mövqelərimiz üst-üstə düşür. Ancaq ölkəmizi narahat edən odur ki, strateji tərəfdaşlar belə hərəkətlər etməməlidir”.
Rüfət Sultan, Bizim.Media
