Son günlər tərəvəz məhsulları bazarında ciddi qiymət artımları özünü göstərir. Xüsusilə də pomidorun qiymətində kəskin bahalaşma müşahidə olunur. Belə ki, 1 həftə əvvələ qədər 1 kiloqramı 0.80 – 1.20 AZN olan pomidorun qiyməti hazırda 2.80 – 4.50 AZN arasında dəyişir. Hətta elə satış məntəqələri də var ki, qiymətlər daha da yüksəkdir.
Bahalaşmanın əsas səbəblərini Bizim.Media-ya açıqlayan iqtisadçı ekspert Vahid Məhərrəmli bildirib ki, bazarlarda olan bəzi işbazlar və möhtəkirlər yaranmış vəziyyətdən və məhsulların azalmasından sui-istifadə etməyə başlayıblar.
MÖVZU İLƏ BAĞLI:
Pomidoru ilə məşhur olan Xaçmazda niyə yerli sortlar BECƏRİLMİR? – FOTO
Onun sözlərinə görə, hazırda pomidorun bahalaşması üçün heç bir iqtisadi əsas yoxdur:
“Ancaq bəzi işbazlar əllərinə düşən fürsətdən istifadə edərək qiyməti kəskin şəkildə artırırlar. Bir hissəsi təklifin azaldığını və məhsulun tükəndiyini görərək, əllərindəki məhsulları anbarlara toplayırlar. Bu da qiymətləri artıran amillərdən biridir. Bu il Göyçay rayonunun pomidor istehsalçıları yeni şitillər əldə edərək əkinini həyata keçirdilər. Məqsədləri o idi ki, mövsümə qədər keyfiyyətli məhsul yetişdirsinlər və satışını etsinlər. Ancaq gözləntilər özünü doğrultmadı. Səbəbi də tam bəlli olmadı, çox güman ki, şitillərinin keyfiyyətsiz olması idi”.
Onun sözlərinə görə, bu gün fermerlərin və sahibkarların çoxunun maarifləndirilməsinə ehtiyac var:
“Bunu da kənd təsərrüfatının inkişafına məsul olan qurum məşğul olmalıdır. Fermer də məhsul istehsalında maraqlı olmalıdır ki, bunun üçün onlar maarifləndirilməlidir. Bundan başqa, həm onlar, həm istehsal etdikləri məhsullar üzərində nəzarət olmalıdır ki, keyfiyyətli məhsul yetişdirə bilsinlər. Bəllidir ki, Azərbaycanda tərəvəz məhsullarının bir hissəsi açıq sahələrdə, digər hissəsi isə qapalı şəraitdə, yəni istixanalarda və örtülü təsərrüfatlarda yetişdirilir. Bu baxımdan da istehsalı artırmaq və dayanıqlılığı təmin etmək mümkündür”.
Bəzi pomidor istehsaçılarının sıradan çıxarıldığını deyən müsahibimiz, onların artıq 2-3 ildir ki, məhsul istehsal edə bilmədiklərini diqqətə çatdırıb:
“Ona görə ki, hamısı müflis olub və yenidən bu sahəyə sərmayə yatırmağa risk etmirlər. Bu da bazarlarda oturan bəzi möhtəkirlərə sərf edir. Onlar kəndlilərə öz məhsullarını bazara çıxarmağa imkan vermirlər”.
V.Məhərrəmli, bahalaşmanın davam edib-etməyəcəyi ilə bağlı indidən proqnoz verməkdən imtina edib.
Səbəbini də belə izah etdi ki, hər hansı bir proqnoz verdikdə, bazarlardakı bəzi möhtəkirlər bundan məharətlə istifadə edirlər və qiymətləri sürətlə bahalaşdırırlar:
“Biz “bahalaşma olacaq” – dedikdə, dərhal qiymətləri qaldırırlar. Amma qiymətrlərin aşağı düşəcəyi ilə bağlı da proqnoz vermək düzgün deyil. Ona görə ki, artıq mövsüm bitir və ölkədə məhsul istehsalı kifayət qədər aşağı düşüb”.
Rövşən Ziya, Bizim.Media
