“FED-in qərarı qaçılmaz idi. Çünki ABŞ öz tarixinin ən yüksək inflyasiya dövrlərindən birini yaşayır. 9,1 % inflyasiya inkişaf etmiş ölkənin iqtisadiyyatı üçün heç də xarakterik göstərici deyil. Qeyd olunan göstərici artıq iki rəqəmli inflyasiyaya yaxınlaşır ki, bu cür göstərici hiperinflyasiya kimi dəyərləndirilə bilər. Ona görə də FED bu inflyasiyanı boğmaq üçün daraldıcı monetar siyasət aparmağa məcburdur”.
Bu fikirləri Bizim.Media-ya açıqlamasında iqtisadçı-ekspert Elman Sadıqov səsləndirib.
Belə ki, FED-in (Federal Ehtiyatlar Sistemi) uçot dərəcələrini 0,75 bəndində artırmaq qərarının dünya iqtisadiyyatına təsirlərini şərh edən ekspert qeyd edib ki, ABŞ əmək bazarındakı mövcud vəziyyət bu qərarı dəstəkləyən faktorlardandır:
MÖVZU İLƏ BAĞLI:
FED uçot dərəcəsini artırdı - YENİ QƏRAR
“İşsizliyin 3,6% olması imkan verir ki, FED faiz artımlarıyla bağlı daha kəskin addımlar atsın. Hətta FED sədri Ceremi Pauel bundan öncəki iclasda qeyd etdi ki, işsizlik faizinin 4,1%-ə qədər artımı belə Amerika iqtisadiyyatı üçün problem deyil. FED-in digər ölkələrin mərkəzi banklarından üstünlüyü də ondan ibarətdir ki, hazırda ölkədə vəziyyət daha yaxşıdır və artımlara asanlıqla gedə bilər.
Lakin ABŞ dollarla bağlı qərar qəbul edərkən, bu dünya iqtisadiyyatına da təsir edir. Düşünürəm ki, dünyanın rezerv valyutası dollar olmasa idi, FED daha kəskin addımlar atıb, uçot dərəcələrini 5-6%-ə çıxarardı.
Məhz dünyada çalxantı olmaması üçün daha yumşaq addımlar atılır. Lakin əvvəllər də qeyd etdiyim kimi, bu inflyasiyanın kəskin şəkildə boğulmasına xidmət etməyəcək. Ona görə ki, hal-hazırda tələb yox, təklif inflyasiyası baş verir. Ona görə də monetar-daraldıcı siyasətin rolu daha azdır”.
Ekspertin sözlərinə görə, təklif inflyasiyasının davam etməsi resessiyanı (iqtisadi fəallığın davamlı geriləməsi fazası) qaçılmaz edir, ona görə ki:
1. Faiz artımı da inflyasiyanın kəskin şəkildə azalmasına imkan verməyəcək.
2. İnflyasiya ilə bağlı məsələlər monetar siyasətdən daha çox digər məsələlərdən asılıdır.
3. Risk təşkil edən amillər, pandemiyanın yeni dalğası və Rusiya-Ukrayna münaqişəsinin nəticəsinin qeyri-müəyyənliyi. Bu da Avropaya daha çox təsir göstərir”.
Elman Sadıqov sadalanan səbəblərdən dolayı dünya iqtisadiyyatında çalxantıların olması ehtimalını yüksək qiymətləndirib:
“ABŞ-da bunu yaxşı bilir və çox incə siyasət yürüdülür. Düşünürəm ki, növbəti çalxantılar olarsa ən çox zərər çəkən güc mərkəzi Avropa olacaq. Sonradan isə dalğa effektiylə Şərqi Asiya ölkələri də böyük təsirlərə məruz qalacaq.
Avropanın ciddi problemlər yaşaması Çini daha çox “vuracaq”. Çünki Avropada investisiyalarda, dövlət qiymətli kağızlarında və səhm bazarlarında Çinin trilyonlarla dollarlıq vəsaiti var. Düşünürəm ki, budəfəki böhranda daha az zərəri elə Amerikanın özü görəcək”.
Murad Əhmədov, Bizim.Media
