Aparılmış genişmiqyaslı beynəlxalq tədqiqat göstərib ki, xroniki böyrək xəstəliyi dünyada ölümün əhəmiyyətinə görə doqquzuncu yerə yüksəlib və yalnız ürək-damar xəstəlikləri, xərçəng və insultdan geri qalır.
Bizim.Media xəbər verir ki, hazırda bu xəstəliklə təxminən 788 milyon insan yaşayır, bu isə 1990-cı illə müqayisədə iki dəfə çoxdur.
Onların məlumatına görə, dünyada böyüklərin 14%-i xroniki böyrək xəstəliyindən əziyyət çəkir və 2023-cü ildə bu xəstəlikdən təxminən 1,5 milyon insan həyatını itirib.
Pasiyentlərin sayının artmasının əsas səbəbləri əhalinin qocalması, azhərəkətli həyat tərzi, piylənmə, hipertenziya və şəkərli diabetdir.
“Tənbəl şəkildə inkişaf edən xroniki böyrək xəstəliyi təkcə tibbi problem deyil. Bu, xərçəng və ürək xəstəlikləri ilə eyni səviyyədə qəbul edilməli olan qlobal ictimai sağlamlıq təhdididir”, — deyə tədqiqatın həmmüəllifi, Nyu-York Universitetinin professoru Cozef Koreş bildirib. Bu xəstəlik yavaş inkişaf edir: böyrəklər tədricən qanı təmizləmə qabiliyyətini itirir. Erkən mərhələlərdə xəstəlik simptom verməyə bilər, lakin irəliləmiş halda böyrək çatışmazlığına gətirib çıxarır və dializ və ya transplantasiya tələb edir.
Alimlər qeyd edirlər ki, böyrək funksiyasının pozulması ürək-damar xəstəliklərinin riskini də artırır — bu pozuntu onlardan ölüm hallarının 12%-nə səbəb olur.
May ayında ÜST xroniki böyrək xəstəliyini qlobal səhiyyənin prioritet istiqamətləri siyahısına daxil edib.
Məqsəd 2030-cu ilə qədər qeyri-infeksion xəstəliklərdən erkən ölüm hallarını üçdə bir azaltmaqdır.
Mütəxəssislər insanlara qan təzyiqini, şəkəri və bədən çəkisini nəzarətdə saxlamağı, həmçinin mütəmadi olaraq sidik analizi verməyi tövsiyə edirlər — məhz bu sadə tədbirlər xəstəliyi erkən mərhələdə aşkar etməyə və ağır nəticələrin qarşısını almağa imkan verir.
Bizim.Media
