Telefonlar həyatı daha rahat edir. Eyni zamanda beynimizi daimi xəbərdarlıq rejimində saxlayır.
Hər bir zəng, titrəmə və ya hətta titrəyən ekran, fərqinə varmasaq belə, stress reaksiyasına səbəb olur. Telefon mütəmadi olaraq yorğunluğa, narahatlığa, yuxu problemlərinə və diqqəti cəmləməkdə çətinliklərə səbəb olur.
Buna görə də telefonsuz zonalar ideyası qadağalarla deyil, zehni sağlamlığa qayğı ilə bağlıdır. Bu, beyninizə informasiya səs-küyündən qanuni bir fasilə verməyin bir yoludur.
Bizim.Media xəbər verir ki, “Real Simple” evdə "iPhone-suz zona" yaratmağı təklif edir.
Layihəyə əsasən ətrafda baş verənlər yumşaq bir şəkildə ötürülür, "ekoloji təhriklər" prinsipi işə düşür. Qonaq otağında daha çox ünsiyyət qurursunuzsa o zaman rəqəmsal yayındırıcı amilləri aradan qaldırın və onları stolüstü oyunlar, foto kitablar, jurnallar və ya kitablarla əvəz edin.
Ən vacib telefonsuz zonalar yemək masası və yataq otağıdır. Çünki bunlar ünsiyyət və yuxu keyfiyyətinə ən çox təsir edən zonalardır.
"Telefonsuz" zonalar necə yaradılır?
Bunun üçün ilk günlər kiçik addımlar atılmalıdır. Məsələn ilk gündə 30 dəqiqə vaxt seçin. Telefonsuz şam yeməyi, yatmadan yarım saat əvvəl telefondan uzaq durmaq və yaxud telefonsuz gəzintiyə çıxmaq çox faydalı olacaq.
Telefonunuzdan yalnız istifadə etməmək deyil, həm də onu kağız kitab, idman, musiqi və ya sevdiyiniz insanla söhbət kimi bərpaedici bir şeylə əvəz etmək vacibdir. Zamanla beyin bu fasiləni gözləməyə və hətta onu istəməyə başlayır.
Telefonsuz zonaların zehni sağlamlıq üçün əsas faydaları
Hər bildiriş stress hormonu olan kortizol səviyyəsini artırır. Beyin daim tapşırıqlar arasında keçid etdikdə, daha tez yorulur. Ekransız məkan sinir sisteminin "yenidən başlamasına" imkan verir və aydınlıq və sakitlik hissini bərpa edir.
Ekranlardan gələn mavi işıq yuxu hormonu olan melatoninin istehsalını yatırır. Telefon yataq otağından uzaqda saxlanıldıqda, beyin daha tez istirahət rejiminə keçir. Nəticədə, yuxu daha dərin və daha bərpaedici olur.
Əlimizdə telefon olmadan gözlərə baxmağa, intonasiyaları eşitməyə və üz ifadələrini görməyə başlayırıq. Bu kiçik diqqət anları yaxınlıq və əhəmiyyət hissi yaradır. Ekransız iştirak sevgi və hörmətin ən güclü siqnallarından biridir.
Ani stimullaşdırmanın olmaması sözdə "məhsuldar darıxma" üçün yer yaradır. Bu, həm böyüklərdə, həm də uşaqlarda yaradıcılığı meyli gücləndirir. Rəsm, yazı, musiqi və ya sənətkarlıq beynin digər hissələrini aktivləşdirir və yeni ideyalar yaradır.
Telefonsuz olduğumuz zaman şam qoxusu, sükutun səsi və ya yorğanın istiliyi kimi detalları görməyə başlayırıq. Bu, bizi əsaslandırır, bizi indiyə və bu günə qaytarır və tədricən gündəlik həyatda diqqətlilik vərdişini formalaşdırır.
Ailədə telefonsuz zona yaradılırsa, sadəcə qaydalar qoymaq deyil, nümunə göstərmək vacibdir. Uşaqlar valideynlərinin davranışlarını təkrarlayırlar, təlimatları yox. Və əgər özünüzü yenidən smartfonunuza əl atdığınızı görsəniz, özünüzü danlamayın.
Yeni bir vərdiş yaratmaq vaxt, səbr və özünəinam tələb edir. Daim diqqətimizin yayındığı bir dünyada telefonsuz məkan özünə qulluq aktına çevrilir. Bu, texnologiyanın rədd edilməsi deyil, tarazlıqdır. Reallıqdan qaçmaq deyil, ona qayıtmaqdır.
Hər gün bir neçə dəqiqəlik sükut belə həyatınızın keyfiyyətini dəyişdirə və yuxunuzu daha dərin, düşüncələrinizi daha aydın və münasibətlərinizi daha isti edə bilər. Və bəlkə də bu fasilə günün ən dəyərli hissəsi olacaq.
Surxay Atakişiyev, Bizim.Media
