“Azəriqaz” İstehsalat Birliyinin (İB) smart sayğacları mexaniki sayğaclarla əvəzləməsi ictimai müzakirələrə səbəb olub. Rəsmi izahatlarda bu addım texniki baxımdan zərurət kimi təqdim edilsə də, abonentlərdən narazılıqlar fərqli mənzərə yaradır. Üstəlik rəsmi qurumun əməkdaşları sayğacları abonentlərin xəbəri, icazəsi və razılığı olmadan dəyişirlər.
Qeyd edək ki, “Azəriqaz” yalnız texniki və təhlükəsizlik zərurətinə görə sayğacı dəyişə bilər, amma bu dəyişiklik rəsmi sənəd (akt) ilə təsdiqlənməlidir və abonentin imzası prosedurun bir hissəsi olmalıdır.
Hazırki prosesdə isə abonentin nəinki imzası, heç xəbəri olmadan sayğac dəyişmə prosesi həyata keçirilir.
Vətəndaşlar bildirirlər ki, mexaniki sayğac quraşdırıldıqdan sonra qaz sərfiyyatı əvvəlki dövrlə müqayisədə nəzərəçarpacaq dərəcədə artıb.
Bu artım real istehlakın çoxalmasıdırmı, yoxsa ölçmə mexanizmlərinin fərqli işləməsinin nəticəsidir?
Bəzi mütəxəssislər billdirirlər ki, qışda soyuq havada qazın sıxlığı artır. Smart sayğaclar bunu korreksiya edib normallaşdırır. Mexaniki sayğac isə olduğu kimi sayır bu da 5-10%, bəzən fərq yarada bilər.
Məsələ təkcə texniki detallarla məhdudlaşmır — söhbət şəffaflıqdan, abonent etimadından və ödənişlərin ədalətli hesablanmasından gedir.
“Azəriqaz” İB-nin sabiq idarə rəisi Nüsrət Qasımov isə Bizim.Media-ya açıqlamasında bununla razılaşmadığını bildirdi:
“Bu hansısa savadsız adamların düşüncəsidir. Sayğac yalnız xarab olduqda və ya müdaxilə edildikdə çox yaza bilər. Mexaniki sayğacın üstünlüyü ondadır ki, limitdə qaz qurtaran kimi dərhal onun yolunu bağlamır, imkan yaradır ki, işlədəsən. Smartda isə pul qurtaran kimi kəsilir, düşür koda. Belə olduqda da əlavə problemlər yaradır. Gərək onu koddan çıxarmaq üçün “Azəriqaz”a zəng edəsən. Ona görə də əhalinin bu təşvişi yersizdir”.
Qaz sayğaclarının xəbərsiz quraşdırılmasına gəlincə isə mütəxəssis qeyd etdi ki, “Azəriqaz” bunu modernizasiya ilə əlaqələndirir amma bunun vətəndaşa heç bir xeyri yoxdur:
“Normativlərə uyğun olaraq hər 15 ildən bir sayğac dəyişdirilməli, hər 5 ildən bir isə sayğacın vəziyyəti yoxlanılmalıdır. Sayğaclar könüllülük prinsipi əsasında dəyişdirilir. Dəyişdirilməzdən öncə isə abonentə mütləq xəbərdarlıq edilməlidir. Yoxlama zamanı vətəndaşın iştirakı mütləqdir. Hər hansı bir defekt aşkarlandığı halda yerindəcə aktlaşdırılmalıdır”.
Sabiq rəis diqqətə çatdırdı ki, əks halda vətəndaşın şikayət etmək hüququ var:
“Azəriqaz əməkdaşları vətəndaşı çağırıb deyirlər ki, sayğac xarab olub və ya artıq yazıb, bu qədər pul verməlisən. Ona görə də sayğac söküləndə, yaxud yoxlama zamanı abonent orada olmalıdır ki, yan müdaxilələr olmasın. Ola bilər ki, laboratoriyada özləri müdaxilə edib vətəndaşın boynuna qoysunlar. Belə mübahisəli məsələlər də çox olur”.
Şəfiqə Şəfa, Bizim.Media
