Ənənəvi bayram süfrəsi həzm sistemi üçün ciddi sınaqdır. Doyumlu yeməklər, şirniyyatlar, gec saatlarda nahar — bütün bunlar adi qidalanma rejimindən kənara çıxır.
Orqanizm çox vaxt bu cür yüklənməyə hazır olmur və bayramların artıq ikinci günündə bir çox insan ağırlıq, köp, halsızlıq və yuxululuq hiss edir. Halbuki, həzm sisteminə əvvəlcədən bir qədər kömək etsək, bunların qarşısını almaq mümkündür.
Bizim.Media xəbər verir ki, bunun yollarını Food.ru mediaplatformasının qidalanma üzrə mütəxəssisi Alyona Sıçevskaya izah edib.
Niyə əvvəlcədən hazırlaşmaq vacibdir
Bizim mədə-bağırsaq traktımız qidalanma rasionuna uyğunlaşma qabiliyyətinə malikdir.
Uzun müddət yüngül və sağlam qidalarla qidalandıqda, yağ və zülalların həzmi üçün lazım olan fermentlərin ifrazı azalır. Birdən-birə bol ət və yağlı yeməklərə keçid həzm sistemi üçün stress yaradır.
Şirniyyatlar və alkoqol da mədəyə əlavə yük olur: mikrobiota (orqanizmdəki bütün mikroorqanizmlərin məcmusu) daha həssas olur, öd axını zəifləyir, qaz əmələ gəlməsi artır. Buna görə bayramlardan əvvəl həzm sisteminin özünü daha güvənli hiss edəcəyi şərait yaratmaq vacibdir.
Hazırlığın məqsədi həzmi yumşaq şəkildə “oyatmaq”, orqanizmin müdafiə mexanizmlərini gücləndirmək və bayram günlərini rahat keçirməkdir. Başlamaq üçün ən yaxşı vaxt 2–3 həftə əvvəldir — bu pəhriz deyil, düşünülmüş uyğunlaşmadır.
Bayramlara hazırlaşmağa kömək edəcək sadə addımlar
Müntəzəm qidalanın - Stabillik orqanizmə fermentləri vaxtında ifraz etməyə kömək edir.
Yeməklərin buraxılması və ya çox uzun fasilələr iştahanın kəskin artmasına və öd durğunluğuna səbəb olur ki, bu da yeməkdən sonra ağırlıq hissini gücləndirir. Əsas yeməklər arasında 3–5 saat fasilə saxlamaq optimaldır, səhər yeməyini isə oyandıqdan maksimum 1,5–2 saat sonra yemək lazımdır.
Rasiona bir az faydalı yağlar əlavə edin - Qoz-fındıq, balıq, avokado və zeytun yağı qaraciyər və öd kisəsi üçün təbii “məşqdir”. Bu məhsullar bayram süfrələrində yağlı yeməklərin çox olmasına orqanizmi yumşaq şəkildə hazırlayır.
Gündə bir ovuc qoz-fındıq və ya 1–2 çay qaşığı yağ mədə-bağırsaq traktının işini dəstəkləmək üçün kifayətdir.
Bağırsaq mikroflorasına diqqət yetirin - Faydalı bakteriyalar həzmin əsas dayağıdır.
Bağırsaq mikroflorasını möhkəmləndirmək üçün menyuya tərəvəzlər, tam taxıllı məhsullar, az miqdarda paxlalılar daxil edin. Fermentasiya olunmuş məhsullar da çox faydalıdır: kefir, yoqurt, kələm turşusu.
Bu cür qidalar müntəzəm qəbul edildikdə bağırsaqlar bayram yeməklərinə daha sakit reaksiya verir. Onların, gündə 1–2 kiçik porsiya qəbul edilməsi kifayət edir. Buraya 50–100 q turşu və ya 100–500 ml içkilər daxildir.
Qaraciyəri və ferment sistemini dəstəkləyin - Təbii acıtəhər dadlar həzm üçün güclü köməkçidir. 50–70 q rukkola və ya kres-salat, bir neçə lələk yaşıl soğan, 5–10 q təzə zəncəfil və ya bir dilim limon ferment və öd ifrazını yumşaq şəkildə stimullaşdırır, orqanizmi daha ağır yeməklərə hazırlayır.
Kifayət qədər su için - Maye düzgün qidalanma qədər vacibdir. Az su içildikdə öd qatılaşır, bağırsaqların işi ləngiyir. Sadə su, bitki çayları, şorbalar balansı qoruyur və həzmi asanlaşdırır.
Tövsiyə olunan norma — 1 kq çəkiyə 30 ml sudur. Lakin nəzərə almaq lazımdır ki, qəhvə və alkoqol sidikqovucu təsirə malikdir. Orta hesabla böyüklər üçün gündə 1,5–2 litr su kifayətdir. Suyu bir dəfəyə yox, gün ərzində hər 1–2 saatdan bir kiçik porsiyalarla içmək daha faydalıdır.
Hərəkətdə olun - Hətta 30–40 dəqiqəlik gəzinti belə qan dövranını və qarın boşluğu orqanlarının fəaliyyətini yaxşılaşdırır. Bu, mədə və bağırsaqlara yüklənmənin öhdəsindən gəlməyə kömək edən sadə və xoş üsuldur.
Həkimlə məsləhətləşin - Artıq xroniki həzm problemləri olan şəxslər bayramlardan əvvəl mütləq həkimlə məsləhətləşməlidirlər.
Risk qrupuna xroniki pankreatit, öd daşı xəstəliyi və öd yollarının diskineziyası, qaraciyərin qeyri-alkoqollu piylənməsi, qastrit, mədə və onikibarmaq bağırsaq xorası, ifadəli qastroezofageal reflüks, qıcıqlanmış bağırsaq sindromu, bağırsaqların iltihabi xəstəlikləri, mədəaltı vəzinin ekzokrin çatışmazlığı olan şəxslər daxildir.
Bu insanlarda yağlı yeməklər və alkoqolla zəngin rasionun kəskin dəyişməsi xəstəliyin kəskinləşməsinə səbəb ola bilər. Buna görə qidalanma rejimi və ferment dəstəyi məsələsi mütləq müalicə edən həkimlə müzakirə olunmalıdır.
Bayrama hazırlıq həm də ciddi qadağalar tələb etməyən özünə qayğıdır. Kiçik, gündəlik addımlar həzmi daha davamlı edir, xoşagəlməz əlamətlərin qarşısını alır və bayramdan orqanizm üçün əlavə stress olmadan zövq almağa imkan verir.
Bizim.Media
